Showing posts with label 1 Samuel. Show all posts
Showing posts with label 1 Samuel. Show all posts

Sunday, June 23, 2019

Ang Nahauna nga Libro ni SAMUEL

Panguna
   Ang Libro sang Nahauna nga Samuel nagasugid sang mga hitabo sang pagsaylo sang Israel halin sa paggahom sang mga hukom pakadto sa hari. Ini nga pagbaylo sa kabuhi nga pungsodnon sang Israel naangot sing kalabanan sa tatlo ka tawo: si Samuel, ang katapusan sang gamhanan nga mga hukom; si Saul, ang nahauna nga hari; si David, nga ang iya nahauna nga pagpasimpalad sa wala pa sia magsaka sa gahom nalakot sa mga hitabo nahanungod kay Samuel kag Saul.
   Ang ginasiling sini nga libro amo nga ang katutom sa Dios nagadala sing kauswagan, samtang ang indi pagtuman sa iya nagadala sing kalaglagan. Amo man ini ang ginasiling sang iban nga mga libro sa Daan nga Kasugtanan nga natuhoy sa maragtas sang Israel. Ginpahamtang ini sing maathag sa mga pulong sang Ginoo kay Eli sa 2:30: "Padunggan ko ang nagapadungog sa akon, pagatamayon ko ang nagatamay sa akon.”
   Nasulat sa sini nga libro ang nanglainlain nga balatyagon nahanungod sang pagpatindog sang ginharian. Ang Ginoo mismo amo ang ginkilala nga matuod nga hari sang Israel, pero sa pagsabat sang pangayo sang mga tawo ang Ginoo nagpili sing isa ka hari para sa ila. Ang importante nga kamatuoran amo nga ang hari kag ang mga tawo sang Israel nagpuyo sa idalom sang gahom kag paghukom sang Dios (2:7-10). Sa idalom sang Kasugoan sang Dios ang katarungan sang tanan nga mga tawo, imol kag manggaranon, pagakilalahon. 

Balayan sang Kaundan
   Si Samuel subong nga hukom sang Israel 1:1—7:17
   Si Saul nanginhari 8:1—10:27
   Ang nahauna nga mga tinuig sang paghari ni Saul 11:1—15:35
   Si David kag si Saul 16:1—30:31
   Ang kamatayon ni Saul kag sang iya mga anak nga lalaki 31:1-13

☆☆☆ 1 SAMUEL ☆☆☆
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 
11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 
21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 
31
☆☆☆ 1 SAMUEL ☆☆☆


RUT 《 | 》 2 SAMUEL

Wednesday, October 10, 2018

1 SAMUEL - Kapitulo 31

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Ang Pagkapatay ni Saul kag sang Iya mga Anak nga Lalaki
(1 Cron. 10:1-12)
1 Ang mga Filistinhon nagpakig-away batok sa mga Israelinhon sa Bukid sang Gilboa. Madamo nga mga Israelinhon ang nagkalamatay didto, kag ang iban nagpalagyo.
2 Ang mga Filistinhon naglagas kay Saul kag sang iya mga anak nga lalaki, kag ginpatay ang iya mga anak nga lalaki nga amo sanday Jonatan, Abinadab kag Malkisua.
3 Ang inaway malapuyot gid sa palibot ni Saul kag naigo sia sing malubha sang baslay sang kaaway.
4 Gani nagsiling sia sa pamatan-on nga lalaki nga nagadala sang iya mga hinganiban, “Gabuta ang imo espada kag patya ako, agod ining di-diosnon nga mga Filistinhon indi makayaguta kag magpatay sa akon." Pero ang pamatan-on nga lalaki nahadlok sa paghimo sini sa iya. Gani ginkuha ni Saul ang iya kaugalingon nga espada kag ginhap-an niya ini.
5 Nakita sang pamatan-on nga lalaki nga si Saul patay na, gani ginhap-an man niya ang iya kaugalingon nga espada kag napatay sia upod kay Saul.
6 Gani si Saul, ang iya tatlo ka mga anak nga lalaki, kag ang pamatan-on nga lalaki napatay. Ang tanan nga mga tinawo ni Saul nagkalamatay sadto nga adlaw.
7 Sang pagkakita sang mga Israelinhon sa pihak sang kapatagan sang Hesreel kag sa sidlangan sang Suba sang Jordan nga ang mga hangaway nga mga Israelinhon nagpalagyo, kag ang mga anak nga lalaki ni Saul nagkalamatay, ginbayaan nila ang ila mga banwa kag nagpalagyo. Dayon ang mga Filistinhon nag-abot kag nag-agaw sa sini nga mga banwa.
8 Sang madason nga adlaw sa tapos ang inaway ang mga Filistinhon nag-abot kag nagpanguha sang mga pagkabutang sang mga patay, kag ila nasapwan ang bangkay ni Saul kag sang iya tatlo ka mga anak nga lalaki nga nagahamyang sa Bukid sang Gilboa.
9 Ginpunggol nila ang ulo ni Saul kag ginkuha ang iya mga hinganiban, kag nagpadala sing mga mensahero sa Filistia, sa pagbantala sang balita sa ila mga diosdios kag sa ila mga pumoluyo.
10 Dayon gindala nila ang iya mga hinganiban sa templo sang ila diosa nga si Astarot, kag ginlansang ang iya bangkay sa pader sa siyudad sang Betsan.
11 Sang pagkabati sang mga tawo sang Jabes sa Galaad sang ginhimo sang mga Filistinhon kay Saul,
12 ang isganan nga mga lalaki naggwa kag naglakat sa bug-os nga gab-i pakadto sa Betsan. Ginkuha nila ang bangkay ni Saul kag sang iya mga anak nga lalaki sa pader. Gindala nila ini pabalik sa Jabes, kag ginsunog didto.
13 Dayon ginkuha nila ang mga tul-an kag ginlubong sa idalom sang kahoy nga tamariska sa banwa, kag nagpuasa sila sa sulod sang pito ka adlaw.


1 SAMUEL - Kapitulo 30

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Ang Inaway batok sa mga Amaleknon
1 Pagkaligad sang duha ka adlaw si David kag ang iya mga tinawo nag-abot sa Siklag. Sang wala pa sila makaabot, ang mga Amaleknon naggubat sang bagatnan sang Juda kag nagsalakay sang Siklag. Ginsunog nila ang banwa,
2 kag ginpangdakop ang tanan nga mga babayi. Wala sila sing ginpatay bisan isa, pero gindala nila ang tanan nga pumoluyo sang ila paghalin.
3 Sang pag-abot ni David kag sang iya mga tinawo, nakita nila nga ang banwa ginsunog kag ang ila mga asawa, mga anak nga lalaki kag babayi ginbihag.
4 Si David kag ang iya mga tinawo naghibi, kag nagpadayon sa paghibi tubtob nga wala na sila sing luha.
5 Ang duha ka asawa ni David, si Ahinoam kag si Abigail gindala man.
6 Karon may daku gid nga palaligban si David, kay ang iya mga tinawo naakig gid tungod sang pagkadula sang ila mga kabataan, kag daw batuhon nila sia. Pero ang Ginoo nga iya Dios naghatag sa iya sing kaisog.
7 Nagsiling si David kay Abiatar nga pari nga anak nga lalaki ni Ahimelek, "Dalha diri ang balaan nga kaban," kag gindala ini ni Abiatar sa iya.
8 Si David nagpamangkot sa Ginoo, "Lagson ko bala yadtong mga nagpanggubat? Kag malambot ko bala sila?" Nagsabat sia, "Lagsa sila kay malambot nimo kag maluwas mo ang mga ginbihag.”
9 Gani si David kag ang iya 600 ka mga tinawo naglakat kag nag-abot sa Sapa sang Besor kag ang iban sa ila nagpabilin didto.
10 Nagpadayon sa paglagas si David upod sang 400 ka mga tinawo, ang 200 ka mga tinawo nga kapoy gid wala na magtabok sa sapa kundi nagpabilin.
11 Ang mga tinawo ni David nakakita sang isa ka bata nga lalaki nga Egiptohanon sa latagon kag gindala nila kay David. Ginhatagan nila sia sing pagkaon kag tubig,
12 sang binulad nga higos kag duha ka pungpong nga pasas. Sa tapos sia makakaon, naulian sia, kay wala gid sia makakaon ukon makainom sa sulod sang tatlo ka adlaw.
13 Ginpamangkot sia ni David, “Sin-o ang imo agalon, kag taga-diin ka?" Nagsabat sia, "Taga-Egipto ako, ulipon sang isa ka Amaleknon. Ginbayaan ako sang akon agalon sing tatlo na ka adlaw kay nagmasakit ako.
14 Gingubat namon ang kadutaaan sang Keretnon, ang nabagatnan nga bahin sang Juda, kag ang kadutaan sang tribo ni Kaleb, kag ginsunog namon ang Siklag."
15 Nagpamangkot si David sa iya, “Updan mo bala ako kag tudloan kon diin nagkadto yadtong mga nagpanggubat?" Nagsabat sia, "Huo, kon magsumpa ka sa akon sa ngalan sang Dios nga indi mo ako pagpatyon ukon itugyan sa kamot sang akon agalon.”
16 Nag-upod sia kay David kag gintudloan niya kon diin sila, kag didto nakita nila nga nagakinaon sila, kag nagaininom kag nagakinasadya tungod sang madamo nga ila naagaw gikan sa Filistia kag sa Juda.
17 Sang kaagahon sang madason nga adlaw ginsalakay sila ni David kag nagpakig-away sila tubtob sa kahapunanon. Wala sing may nakapalagyo sa ila, luas sang 400 ka pamatan-on nga mga lalaki nga nagsakay sa kamelyo kag nagpalagyo.
18 Ginluwas ni David sila tanan kag ang tanan nga mga pagkabutang nga ginkuha sang mga Amaleknon, lakip ang duha niya ka asawa.
19 Wala gid sing may nadula, nabawi ni David ang tanan nga mga anak nga lalaki, mga anak nga babayi sang iya mga tinawo, kag ang tanan nga ginpang-agaw sang mga Amaleknon.
20 Nabawi man niya ang tanan nga mga karnero kag mga baka. Gintabog sang iya mga tinawo ang tanan nga kahayupan sa pag-una sa ila kag nagsiling, "Iya ini ni David!"
21 Dayon nagbalik sia sa 200 ka mga tinawo nga tama na kaluya sa pag-upod sa iya kag nagpabilin sa Sapa sang Besor. Naggwa sila sa pagsugata kay David kag sang iya mga tinawo, kag si David nagsugata sa ila kag nagpangamusta sa ila.
22 Pero may mga tawo nga huroshuros kag wala sing pulos nga nakaupod kay David nga nagsiling, "Wala sila mag-upod sa aton, gani indi naton sila pagpartihan sang mga inagaw. Sarang nila makuha ang ila mga asawa kag mga kabataan kag maglakat."
23 Pero si David nagsabat, "Mga kautoran ko, indi ninyo ini mahimo sa ginhatag sang Ginoo sa aton! Ginluwas niya kita kag ginpadaog sa mga manuggubat.
24 Wala sing isa nga maluyag sang inyo ginsiling! Ang tanan magpartida sing palareho: ang parti sang nagpabilin nga nagbantay sang mga pagkabutang pareho man sang nagkadto sa inaway."
25 Ginhimo ini ni David nga pagsulondan, kag gintuman ini sa Israel halin sadto.
26 Sang pagbalik ni David sa Siklag, ginpadala niya ang iban sang mga inagaw sa iya mga abyan nga mga pangulo sang Juda upod sini nga mensahi, "Yari ang regalo para sa inyo gikan sa mga inagaw nga nakuha namon sa mga kaaway sang Ginoo."
27 Ginpadala niya ini sa mga pumoluyo sang Betel, sa Rama sa nabagatnan nga bahin sang Juda, sa mga pumoluyo sa mga banwa sa Hatir,
28 Aroer, Sipmot, Estemoa,
29 kag Rakal, sa mga pumoluyo sa mga banwa sang tribo ni Herameel kag sang mga Kenhanon,
30 kag sa pumoluyo sang mga banwa sang Horma, Borasan, Atak,
31 kag Hebron. Ginpadala niya ini sa mga duog sa diin sia kag ang iya mga tinawo nagsayo.


1 SAMUEL - Kapitulo 29

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Si David Ginsikway sang mga Filistinhon
1 Ang mga Filistinhon nagdala sang tanan nila nga mga hangaway sa Apek, samtang ang mga Israelinhon nagpatindog sang ila kampamento sa may tuboran sa Kapatagan sang Hesreel.
2 Ang lima ka mga pangulo sang mga Filistinhon naggwa sa pagpakig-away upod sa ila mga ginatos kag mga linibo ka mga hangaway. Si David kag ang iya mga tinawo nagsunod sa ila ulihi upod kay Akis.
3 Ang mga pangulo sang mga Filistinhon nagpamangkot, "Ano bala ang ginahimo sang mga Hebreo diri?" Nagsabat si Akis, "Si David ini, isa ka opisyal ni Saul nga hari sang Israel. Dugay na ang iya pag-upod sa akon. Wala gid sia sing nahimo nga sayop halin sang iya pagsaylo sa akon.”
4 Pero ang mga pangulo nga mga Filistinhon naakig gid kag nagsiling kay Akis, "Pabalika ina nga tawo sa banwa nga imo ginhatag sa iya. Indi sia pagpaupda sa inaway, kay basi kon mag-inaway na magakontra sia sa aton. Wala na sing maayo nga paagi nga mag-ayuhay sila sa iya agalon sang sa kamatayon sang aton mga tinawo!
5 Amo ini si David, nga nahanungod sa iya nagkanta ang mga babayi samtang nagasaot sila, 'Si Saul nagpatay sing mga linibo, pero si David nagpatay sing mga tignapulo ka libo.'”
6 Si Akis nagtawag kay David kag nagsiling sa iya, "Nagasumpa ako sa atubangan sang buhi nga Dios sang Israel nga nanginmainunongon ikaw sa akon, kag luyag ko gid kuntani nga ikaw mag-upod sa akon sa sini nga inaway. Wala ako sing nakita nga sayop sa imo halin sang pag-upod mo sa akon. Pero ang iban nga mga pangulo wala sing salig sa imo.
7 Gani indi lang maglain ang imo buot, pauli ka, kag indi maghimo sang bisan ano nga indi nila maluyagan.”
8 Nagsabat si David, "Mahal nga hari, ano bala nga sala ang nahimo ko? Wala ka gid sing may nakita nga sayop sa akon halin sang adlaw nga nag-alagad ako sa imo. Ngaa bala nga indi ako makaupod sa imo nga akon agalon kag hari, kag magpakig-away sa imo mga kaaway?”
9 Nagsabat si Akis, "Nahibal-an ko kag ginakabig ko ikaw nga mainunongon subong sang isa ka anghel sang Dios. Pero ang iban nga mga pangulo nagsiling nga indi ikaw makaupod sa amon sa inaway.
10 Gani David, buas sa aga tanan kamo nga nagbiya kay Saul kag nagsaylo sa akon magbangon sing madulomdulom pa kag maglakat.”
11 Gani si David kag ang iya mga tinawo naglakat sing aga pa sang madason nga adlaw sa pagbalik sa Filistia, kag ang mga Filistinhon nagpadayon sa pagkadto sa Hesreel.


1 SAMUEL - Kapitulo 28

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
1 Sang ulihi ang mga Filistinhon nagtipon sing tingob sang ila mga hangaway sa pagpakig-away batok sa Israel, kag si Akis nagsiling kay David, “Karon imo nahangpan nga ikaw kag ang imo mga tinawo magaupod sa akon sa pagpakig-away.”
2 Nagsabat si David, "Huo, ako imo alagad, kag imo makit-an kon ano ang akon sarang mahimo." Nagsiling si Akis, "Maayo! Himuon ko ikaw nga akon permanente nga badigard.”
Si Saul Nagpamangkot sa Espiritista
3 Karon si Samuel napatay, kag ang bug-os nga Israelinhon naglalaw sa iya kag ginlubong nila sia sa iya kaugalingon nga banwa sa Rama. Si Saul nagtabog sang mga manughimalad kag mga espiritista gikan sa Israel.
4 Ang mga hangaway nga mga Filistinhon nagtipon sing tingob kag nagpatindog sang ila kampamento sa banwa sang Sunem. Si Saul nagtipon sang mga Israelinhon kag nagpatindog sang ila kampamento sa Bukid sang Gilboa.
5 Sang makita ni Saul ang mga hangaway sang mga Filistinhon hinadlukan gid sia,
6 kag gani nagpamangkot sia sa Ginoo kon ano ang iya himuon. Pero wala gid magsabat ang Ginoo sa iya, bisan paagi sa mga damgo, ukon sa Urim, ukon paagi sa mga propeta.
7 Dayon si Saul nagsugo sang iya mga opisyales, "Pangitai ako sing isa ka espiritista nga babayi, kag magakadto ako sa pagpamangkot sa iya.” Nagsabat sila, "May ara sa Endor.”
8 Gani si Saul wala magpakilala sang iya kaugalingon kag nagsuksok sang lain nga bayu, kag sang kasisidmon naglakat sia upod sang iya duha ka tinawo kag nagpakigkita sa babayi. Nagsiling sia sa babayi, "Pamangkuta ang mga espiritu para sa akon kag sugiri ako kon ano ang mahanabo. Tawga ang espiritu sang tawo nga akon isambit.”
9 Ang babayi nagsabat, "Nahibal-an mo gid kon ano ang ginhimo ni Haring Saul, kon paano niya gintabog ang mga manughimalad kag ang mga espiritista sa Israel.r Karon ngaa nagatinguha ka sa pagdakupdakop sa akon agod mapatay ako?"
10 Pero si Saul nagsiling sa iya, "Nagasumpa ako sa atubangan sang Ginoo nga indi ikaw pagsilutan sa paghimo sini.”
11 Ang babayi nagpamangkot, "Sin-o ang akon pagatawgon para sa imo?" Nagsabat si Saul, "Si Samuel.”
12 Pagkakita sang babayi kay Samuel nagsinggit sia. Nagsiling sia kay Saul, “Ngaa nga ginlimbungan mo ako? Ikaw gali si Haring Saul!"
13 Ang hari nagsiling sa iya, "Indi ka magkahadlok! Ano bala ang imo nakita?” Nagsabat sia, "Nakita ko ang espiritu nga nagagwa halin sa duta.”
14 Nagpamangkot sia, "Ano bala ang iya hitsura?" Nagsabat sia, “Isa ka tigulang nga tawo ang naggwa nga may kunop.” Dayon nahibal-an ni Saul nga si Samuel yadto, kag nagluhod sia sa pagtahod sa iya.
15 Nagsiling si Samuel kay Saul, "Ngaa nga gintublag mo ako? Ngaa nga ginpabalik mo ako?" Nagsabat si Saul, "Daku ang akon palaligban! Ang mga Filistinhon nagapakig-away sa akon, kag ang Dios nagbiya sa akon. Wala na sia nagasabat sa akon, bisan pa paagi sa mga propeta ukon sa mga damgo. Amo ina ang kabangdanan nga nagtawag ako sa imo, agod sugiran mo ako kon ano ang akon pagahimuon."
16 Nagsiling si Samuel, "Ngaa bala nga nagtawag ka sa akon kon ang Ginoo nagbiya sa imo kag nangin-imo kaaway?
17 Ang Ginoo nagtuman sang iya ginsiling sa imo paagi sa akon: ginkuha niya ang ginharian sa imo kag sa baylo ginhatag niya kay David.
18 Ginlalis mo ang sugo sang GINOO kag wala mo ginlaglag sing bug-os ang mga Amaleknon kag ang tanan nila nga mga pagkabutang. Amo ina ang kabangdanan nga ginahimo ini sang Ginoo sa imo karon.
19 Itugyan niya ikaw kag ang Israel sa mga Filistinhon. Buas ikaw kag ang imo mga anak nga lalaki manginkaupod nakon, kag ang GINOO magatugyan sang mga hangaway sang Israel sa mga Filistinhon.”
20 Sa gilayon natumba si Saul kag naghamyang sa duta, nga hinadlukan gid sa ginsiling ni Samuel sa iya. Maluya sia kay wala sia makakaon sing bisan ano sa bug-os nga adlaw kag sa bug-os nga gab-i.
21 Ang babayi nagpalapit sa iya kag nakita niya nga hinadlukan gid si Saul, gani nagsiling sia sa iya, “Mahal nga hari, gintaya ko ang akon kabuhi paagi sa pagtuman sang imo ginsiling.
22 Karon kon mahimo tumana ang akon ginapangabay. Yari ang pagkaon para sa imo. Kauna ini agod magbakod ka kag makalakat."
23 Wala magbaton si Saul, kag nagsiling sia nga indi sia magkaon bisan ano. Pero ang iya mga opisyales nagpilit man sa iya nga magkaon. Sang ulihi nagpasugot sia, nagbangon, kag naglingkod sa katre.
24 Ang babayi nagdalidali sa pag-ihaw sang iya pinatambok nga tinday sang baka, nagkuha sang arina, gin-aman ini kag nagluto sing tinapay nga wala sing lebadora.
25 Ginbutang niya ang pagkaon sa atubangan ni Saul kag sang iya mga opisyales kag nagkaon sila. Dayon naglakat sila sa amo man nga gab-i.


rkon paano niya . . . sa Israel; ukon kon paano niya ginpamatay ang mga manughimalad kag mga espiritista sa Israel.


1 SAMUEL - Kapitulo 27

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Si David sa Tunga sang mga Filistinhon
1 Si David nagsiling sa iya kaugalingon, "Sa pila ka adlaw si Saul magapatay sa akon. Maayo pa nga magpalagyo ako sa Filistia. Dayon si Saul magauntat sa pagpangita sa akon sa lsrael kag wala na ako sing katalagman."
2 Gani si David kag ang iya 600 ka mga tinawo nagkadto gilayon kay Akis nga anak nga lalaki ni Maok nga hari sang Gat.
3 Si David kag ang iya mga tinawo nag-estar sa Gat upod ang ila mga panimalay. Si David may duha ka asawa: si Ahinoam nga taga-Hesreel, kag si Abigail nga taga-Karmel, nga asawa anay ni Nabal.
4 Sang pagkabati ni Saul nga si David nagpalagyo sa Gat, nag-untat sia sa pagpangita sa iya.
5 Si David nagsiling kay Akis, "Kon abyan mo ako hatagi ako sing isa ka diutay nga banwa nga akon pagaestaran. Indi na kinahanglan nga mag-estar ako upod sa imo sa siyudad sang hari."
6 Gani ginhatag ni Akis sa iya ang banwa sang Siklag, kag sa sini nga kabangdanan ang Siklag nangin-iya sang mga hari sang Juda halin sadto.
7 Si David nag-estar sa Filistia sa sulod sang 16 ka bulan.
8 Si David kag ang iya mga tinawo kon kaisa nagasalakay sang mga Gesurnon, sang mga Girsinhon, kag sang mga Amaleknon, nga nag-estar sa amo nga duog nga madugay na. Iya ginasalakay ang ila duta pakadto sa Sur tubtob sa Egipto.
9 Ginapamatay niya ang tanan nga mga lalaki kag mga babayi, kag ginapanguha ang ila mga karnero, mga baka, mga asno, mga kamelyo, kag bisan pa ang ila mga bayu. Dayon nagabalik sia kay Akis,
10 nga nagapamangkot sa iya, kon diin sia nagsalakay sina nga adlaw. Dayon si David nagasiling sa iya nga sia nakalambot tubtob sa bagatnan nga bahin sang Juda, ukon sa kadutaan sang tribo ni Herameel, ukon sa kadutaan sa diin nagaestar ang mga Kenhanon.
11 Ginapamatay ni David ang tanan nga lalaki kag babayi, agod wala sing isa nga makabalik sa Gat sa pagpanugid kon ano ang iya nahimo kag sang iya mga tinawo. Amo ini ang ginhimo ni David sa bug-os nga panahon nga nag-estar sia sa Filistia.
12 Si Akis nagsalig gid kay David, kag nagsiling sa iya kaugalingon, "Ginakontra gid sia sang iya kaugalingon nga mga tawo nga Israelinhon sa bagay nga magapadayon sia sa pag-alagad sa akon sa iya bug-os nga kabuhi.”


1 SAMUEL - Kapitulo 26

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Sa Liwat wala Ginpatay ni David si Saul
1 May mga tawo halin sa Sip nga nagkadto kay Saul sa Gabaa kag nagsugid sa iya nga si David nagapanago Bukid sang Hakila, nga yara sa punta  desierto sang Juda.
2 Sa gilayon si Saul nagkadto upod sa 3,000 ka pinili nga mga soldado sang Israel sa desierto sang Sip sa pagpangita kay David.
3 Nagpatindog sia sang iya kampamento sa higad sang dalan sa Bukid sang Hakila. Si David didto pa sa desierto, kag sang pagkahibalo niya nga si Saul nag-abot sa pagpangita sa iya,
4 nagpadala sia sing mga espiya, kag nahibal-an gid nila nga si Saul yadto didto.
5 Sa gilayon nagkadto si David kag natultolan niya ang duog diin nagtulog si Saul kag si Abner, nga anak nga lalaki ni Ner, ang pangulo sang mga soldado ni Saul. Si Saul nagtulog sa sulod sang kampamento, kag ang iya mga tinawo nagalibot sa iya.
6 Dayon nagpamangkot si David kay Ahimelek nga Hethanon, kag kay Abisay nga anak nga lalaki ni Seruwaya kag utod ni Hoab, "Sin-o bala sa inyo ang maupod sa akon sa kampamento ni Saul?" Nagsabat si Abisay, "Ako.”
7 Gani sa sina nga gab-i si David kag si Abisay nagsulod sa kampamento ni Saul kag nakita nila si Saul nga nagakatulog sa tunga sang kampamento, nga ang iya bangkaw natibsok sa duta malapit sa iya ulohan. Si Abner kag ang iya mga soldado nagakatulog sa ila mga tolda sa palibot ni Saul.
8 Nagsiling si Abisay kay David, "Ang Dios nagtugyan sang imo kaaway sa imo kamot karon nga gab-i. Karon tugoti ako sa pagbuno sa iya sang iya kaugalingon nga bangkaw kag ilansang ko sia sa duta sa isa lamang ka pagbuno, kag indi na kinahanglan bun-on ko pa sia liwat!"
9 Pero si David nagsiling, "Indi sia pagpatya! Ang Ginoo magasilot gid sa bisan kay sin-o nga magahalit sa iya pinili nga hari."
10 Nagsiling pa gid si David, "Sa nagakabuhi ang Ginoo, ang GINOO mismo amo ang magapatay sa iya, ayhan sa tion nga mag-abot na ang iya kamatayon, ukon mapatay sia sa inaway.
11 Ang Ginoo indi magtugot sa akon sa pagpatay sang iya ginpili nga hari! Kuhaon ta lang ang iya bangkaw kag ang iya balalunan sing tubig kag maglakat."
12 Gani ginkuha ni David ang bangkaw kag ang balalunan sing tubig nga yara sa ulohan ni Saul, kag naglakat sila ni Abisay. Wala sing may nakakita, ukon nakahibalo sang natabo, ukon may nakabugtaw, tanan sila nagakatulog sing mahamuok, kay ang Ginoo nagpatulog sa ila tanan sing mahamuok.
13 Dayon si David nagkadto sa pihak sang kapatagan sa putokputokan sang bukid, nga may kalayuon nga indi na sia malambot,
14 kag nagsinggit sia sa mga soldado kag sa kay Abner, "Abner! Makabati ka bala sa akon?" Nagpamangkot si Abner, "Sin-o bala ina ang nagasinggit sa hari?"
15 Nagsiling si David, "Lalaki ikaw, indi bala. Indi bala ikaw ang labing isganan nga tawo sa Israel? Ngaa bala wala mo pagbantayi ang hari nga imo agalon? May bag-o lang nga nagsulod sa kampamento sa pagpatay sang imo agalon.
16 Abner, wala mo paghimoa ang imo katungdanan! Sa nagakabuhi ang Ginoo tanan kamo dapat mapatay, kay wala ninyo pagbantayi ang inyo agalon, nga ginhimo sang Ginoo nga hari. Tan-awa! Diin na bala ang bangkaw sang hari? Diin na bala ang balalunan sing tubig nga yara sa ulohan niya?"
17 Nakilal-an ni Saul ang tingog ni David, kag nagpamangkot, "David, anak ko, ikaw bala ina?" Nagsabat si David, "Huo, mahal nga hari."
18 Kag nagsiling pa gid sia,"Ngaa bala ginalagas pa gihapon nimo ako, nga imo alagad? Ano bala ang akon nahimo? Ano bala ang sala ko?
19 Mahal nga hari, pamatii ang akon isiling. Kon ang GINOO amo ang nagpaakig sa imo batok sa akon, ang isa ka halad sa iya makabaylo sang iya hunahona; pero kon ang mga tawo naghimo sini, kabay ang pagpakamalaut sang GINOO magtupa sa ila. Gintabog nila ako kag ginpasimba sa iban nga mga dios kag karon wala na ako sing parti sa duta nga ginhatag sang Ginoo sa iya mga tawo.
20 Indi pag-itugot nga mapatay ako sa iban nga duta nga malayo sa Ginoo. Ngaa bala ang hari sang Israel magkari sa pagpatay sang isa ka bitik subong sa akon? Ngaa bala nga ginalagas niya ako subong sang maila nga pispis?"
21 Nagsabat si Saul, “Nagsayop ako. David, anak ko, balik ka! Indi na ako mag-ano sa imo liwat, kay wala mo ako ginpatay karon nga gab-i. Nanginbuang ako kag nakahimo sing malaut nga butang!”
22 Nagsabat si David, "Mahal nga hari, yari ang imo bangkaw. Pakadtoa diri ang isa sang imo mga tinawo sa pagkuha sini.
23 Ang Ginoo nagabalos sa mga matutom kag matarong. Karon nga adlaw ang Ginoo nagtugyan sa imo sa akon kamot, pero wala ako mag-ano sa imo, kay ginhimo ikaw sang Ginoo nga hari.
24 Subong nga ginluwas ko ang imo kabuhi karon nga adlaw, kabay nga ang Ginoo maghimo man sini sa akon, kag magluwas sa akon sa tanan nga kagamo!"
25 Nagsiling si Saul kay David, "Ang Dios magbendisyon sa imo, anak ko! Manginmadinalag-on ka sa tanan nga imo himuon!" Gani si David nagpadayon sa iya paglakat, kag si Saul nagpauli.


1 SAMUEL - Kapitulo 25

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Ang Pagkapatay ni Samuel
1 Napatay si Samuel, kag ang tanan nga mga Israelinhon, nagtipon kag naglalaw sa iya. Dayon ginlubong nila sia sa iya puloy-an sa Rama.
Si David kag si Abigail
Pagkatapos sini, si David naglakat kag nagkadto sa desierto sang Paran.
2-3 May isa ka tawo sa kabaranggayan ni Kaleb nga ginahingalanan kay Nabal, nga taga-Maon, nga ang iya mga pagkabutang didto sa banwa sang Karmel. Manggaranon sia kaayo: may 3,000 sia ka mga karnero kag 1,000 ka mga kanding. Ang ngalan sang iya asawa amo si Abigail. Matahom sia kag maalam, pero ang iya bana masakit maghambal kag malain sing batasan. Si Nabal nagapanggunting sang iya mga karnero sa Karmel.
4 Si David didto sa desierto kag nakabati nahanungod sini,
5 gani nagpadala sia sing napulo ka mga pamatan-on nga lalaki nga iya ginsugo sa pagkadto sa Karmel, sa pagpangita kay Nabal, kag sa pagpangamusta sa iya.
6 Nagsiling sia sa ila nga singganon si Nabal, "Si David nagapangamusta sa imo, kag nagapanginbulahan sa imo, sa imo panimalay, kag sang tanan nga yara sa imo.
7 Nakabati sia nga nagapanggunting ka sang imo mga karnero, kag luyag niya mahibaluan mo nga ang imo mga manugbantay nanginkaupod namon kag wala namon sila pag-anha. Wala gid sing may nadula sa ila mga sapat sang tion nga didto sila sa Karmel.
8 Pamangkuta sila, kag magasugid sila sa imo. Nagapangabay si David nga tratahon mo sing maayo ang iya mga tawo kay magakari kami diri sa adlaw sang piesta. Gani kon mahimo, ang bisan ano nga sarang mo mahatag ihatag sa amon nga imo mga alagad, kag sa imo mahal nga abyan nga si David.”
9 Gindala sang mga tawo ni David ini nga mensahi kay Nabal sa ngalan ni David. Dayon naghulat sila didto,
10 kag si Nabal nagsabat sa ila, "Si David? Sin-o bala sia? Wala gid ako makabati sa iya! Karon nga mga inadlaw may madamo nga mga ulipon sa sini nga pungsod nga nagpalagyo sa ila agalon!
11 Indi ko pag-ihatag ang akon kalan-on kag tubig, kag ang mga sapat nga akon gin-ihaw para sa akon manuggunting sang karnero, sa mga tawo nga wala ko mahibaloi kon diin maghalin!"
12 Nagbalik ang mga tinawo ni David sa iya kag ginsugiran sia sang ginsiling ni Nabal.
13 Nagsiling sia, “Itaklos ang inyo mga espada!” Kag gintuman nila tanan. Nagtaklos man si David sang iya espada kag naglakat upod sang mga 400 sang iya mga tinawo, samtang ang 200 nagpabilin sa pagbantay sang mga kargamento.
14 Ang isa sang mga suloguon ni Nabal nagsiling sa iya asawa nga si Abigail, “Nakahibalo ka bala nga si David nagpadala sing mga mensahero halin sa desierto sa pagpangamusta sa amon agalon, pero gin-insultohan niya sila?
15 Ini nga mga tawo maayo gid sa amon. Wala gid sila maggamo sa amon, kag sa tanan nga tion nga kami kaupod nila sa uma wala gid sing bisan ano nga butang nga nadula sa amon.
16 Gin-apinan nila kami sa adlaw kag sa gab-i sa bug-os nga tion sang kami kaupod nila nga nagabantay sang amon mga kasapatan.
17 Karon panghunahona ka kon ano ang maayo nga himuon. Makatalagam ini para sa amon agalon kag sa bug-os niya nga panimalay. Mabudlay sia intiyendihon kag indi sia magpamati sa bisan kay sin-o!"
18 Sa gilayon nagkuha si Abigail sing 200 ka bilog nga tinapay, duha ka sulodIan nga panit nga puno sing bino, lima ka litson nga karnero, isa ka pasong nga sinanlag nga trigo, 100 ka pungpong nga ubas, 200 ka bilog nga tinapay nga nahimo sa binulad nga higos, kag ginkarga niya ini sa mga asno.
19 Dayon nagsiling sia sa iya mga suloguon, "Lakat kamo sing una kag masunod ako sa inyo." Pero wala niya ginpahibalo ang iya bana.
20 Samtang nagasakay sia sa iya asno nga nagaliko sa likuan sang bakulod sa gilayon nasugata niya si David kag ang iya mga tinawo nga nagapadulong sa iya.
21 Bag-o gid lang si David nagpanghunahona sa iya kaugalingon, "Ngaa nga ginbantayan ko pa ang mga pagkabutang sini nga tawo diri sa desierto? Wala sing isa nga nadula sang iya mga pagkabutang, kag amo pa ini ang iya balos sa akon sang bulig nga akon ginhatag sa iya!
22 Kabay nga patyon akoo sang Dios kon indi ko mapatay ang tanan nga mga tinawo niya sa wala pa magbutlak ang adlaw!"
23 Sang makita ni Abigail si David, sa gilayon nagpanaog sia sa iya asno kag magsaludo
24 sa tiilan ni David kag nagsiling sa iya, "Sir! Kon mahimo pamatii ako. Ako lang ang basula.
25 Kon mahimo indi pagsapaka inang wala sing pulos nga si Nabal! Bagay gid sia sa iya ngalan nga nagakahulogan, buangboang!p Sir, wala ko makita ang mga suloguon nga imo ginpadala.
26 Ang GINOO amo ang nagpugong sa imo gikan sa pagtimalos kag sa pagpamatay sang imo mga kaaway. Kag karon nagasumpa ako sa imo sa buhi nga Ginoo nga ang imo mga kaaway kag ang tanan nga luyag magsakit sa imo pagasilutan subong kay Nabal.
27 Kon mahimo, sir, batuna ining akon mga regalo nga gindala sa imo kag ihatag ini sa imo mga tinawo.
28 Kon mahimo patawara ako sang akon mga kakulangan. Ang Ginoo magahimo sa imo nga hari, kag subong man ang imo mga kaliwat tungod kay nagapakig-away ka para sa iya, kag indi ka maghimo sing malautq samtang ikaw nagakabuhi.
29 Kon may magsalakay sa imo kag magtinguha sa pagpatay sa imo, ang Ginoo nga imo Dios magaluwas sa imo, subong sang isa ka tawo nga nagatipig sang malahalon nga pagkabutang. Pero kon nahanungod sa imo mga kaaway, ipanghabog niya sila sa malayo, subong sang paglabyog sang isa ka tawo sang bato.
30 Kag kon matuman sang Ginoo ang tanan nga maayo nga mga butang nga iya ginsaad sa imo, kag maghimo sa imo nga hari sang Israel,
31 dayon indi ka magbasol sang imo kaugalingon ukon maghinulsol tungod sa pagpatay nga wala sing kabangdanan ukon sa pagtimalos. Kag kon ang GINOO maghatag sa imo sing kaayuhan, kon mahimo indi ako pagkalimti.”
32 Nagsiling si David sa iya, "Dayawon ang GINOO, ang Dios sang Israel, nga nagpadala sa imo karon nga adlaw sa pagpakigkita sa akon!
33 Salamat sa Dios tungod sang imo pagkamahinangpanon kag sang imo ginhimo karon nga adlaw sa pagpugong sa akon sa pagpakasala paagi sa pagpatay kag pagtimalos.
34 Ang Ginoo ang nagpugong sa akon sa paghimo sing malain sa imo. Kag kon wala ikaw magdalidali sa pagkari kag sa pagpakigkita sa akon, nagasumpa ako sa buhi nga Dios sang Israel, nga sa pagbutlak sang adlaw wala sing may mabilin sa mga tawo ni Nabal!"
35 Dayon ginbaton ni David ang gindala ni Abigail sa iya nga mga regalo kag nagsiling sa iya, "Pauli ka kag indi na magpalibog. Himuon ko ang imo luyag."
36 Si Abigail nagbalik kay Nabal, nga yara sa iya balay nga nagahiwat sing punsyon nga daw iya sang hari. Hubog sia kag masinadyahon, gani wala sia pagsugiri ni Abigail tubtob sa madason nga aga.
37 Dayon sang naumpawan sia, ginsugiran sia ni Abigail sang tanan. Gin-atake sia sa korason kag indi na sia makahulag.
38 Sang makaligad pa gid ang napulo ka adlaw ginpagrabe sang Ginoo si Nabal kag napatay sia.
39 Sang pagkabati ni David nga napatay si Nabal, nagsiling sia, "Dayawon ang Ginoo! Sia ang nagtimalos kay Nabal tungod sang iya pag-insulto sa akon, kag nagpugong sa akon nga iya alagad sa paghimo sing malain. Ang Ginoo nagsilot kay Nabal tungod sang iya malain nga hinimuan.” Dayon nagpasugo si David kay Abigail nga pangasaw-on niya sia.
40 Ang iya mga suloguon nagkadto kay Abigail sa Karmel kag nagsiling sa iya, "Si David nagpadala sa amon sa pagkuha sa imo nga mangin-asawa niya.”
41 Si Abigail nagluhod kag nagsiling, “Ako alagad niya, kag handa sa paghinaw sang mga tiil sang iya mga suloguon."
42 Nagdalidali sia sa pagtindog kag nagsakay sa iya asno upod sa lima ka mga babayi nga nagaalagad sa iya. Nag-upod sia sa mga suloguon ni David kag nangin-asawa sia ni David.
43 Ginpangasawa ni David si Ahinoam sang Hesreel, kag karon iya man ginpangasawa si Abigail.
44 Sa pihak nga bahin si Saul naghatag kay Mikal, anak niya nga babayi nga asawa anay ni David, kay Palti, anak nga lalaki ni Lais nga taga-Galim.


oAng isa ka dumaan nga pagbadbad ako; sa Hebreo ang akon mga kaaway.
pBUANGBOANG: Amo ini ang kahulogan sang Hebreo nga ngalan nga Nabal.
qindi ka maghimo sing malaut; ukon wala sing malaut nga matabo sa imo.


1 SAMUEL - Kapitulo 24

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Si David Wala Magpatay kay Saul
1 Sang pagbalik ni Saul gikan sa pagpakig-away sa mga Filistinhon, ginsugiran sia nga si David yara sa desierto malapit sa Engedi.
2 Si Saul nagdala sing 3,000 ka pinili nga mga hangaway gikan sa Israel kag naglakat sa pagpangita kay David kag sa iya mga tinawo sa nasidlangan sang mga Bato sang mga Kanding nga Talunon.
3 Nag-abot sia sa kuweba malapit sa mga toril sang mga karnero sa higad sang dalan, kag nagsulod sia sa pagpahuway. Si David kag ang iya mga tinawo yadto didto sa sulod gid nga bahin sang kuweba nga nagapanago.
4 Nagsiling sila sa iya, "Amo na ini ang imo kahigayunan! Ang Ginoo nagsiling sa imo nga iya itugyan sa imo kamot ang imo kaaway kag mahimo mo sa iya ang imo luyag himuon." Si David nagkamang pakadto kay Saul kag naggutrab sang bahin sang bayu ni Saul nga wala niya mabatyagi.
5 Pero ang konsensya ni David nagtublag sa iya,
6 kag nagsiling sia sa iya mga tinawo, "Kabay ang GINOO indi magtugot sa akon sa paghimo sang malain sa akon agalon, nga ginpili sang Ginoo subong nga hari! Indi ako maghimo sing malain sa iya, tungod kay sia ang hari nga ginpili sang Ginoo!"
7 Gani ginpunggan ni David ang iya mga tinawo nga indi sila magsalakay kay Saul. Nagtindog si Saul, naggwa sa kuweba, kag naglakat.
8 Dayon si David nagsunod sa iya pa gwa kag nagtawag sa iya, "Mahal nga hari!" Nagliso si Saul kag si David nagsaludo sa pagtahod
9 kag nagsiling, "Ngaa nagapati ka sa mga tawo nga nagasiling nga nagatinguha ako sa pagpatay sa imo?
10 Nakita mo gid nga karon nga adlaw ang Ginoo nagtugyan sa imo sa akon didto sa sulod sang kuweba. Ang iban nagsiling sa akon nga patyon ikaw pero naluoy ako sa imo, kag nagsiling nga indi ako mag-ano sa imo, tungod kay ikaw ang ginpili sang GINOO nga hari.
11 Tan-awa, amay ko, tan-awa ang bahin sang imo bayu nga ginauyatan ko! Gingutrab ko ini, pero wala ko ikaw pagpatya. Ini magapamatuod sa imo nga wala ako sing handom sa pagsupak kag pagpatay sa imo. Wala ako sing malain nga nahimo sa imo, pero nagatinguha ka sa pagpatay sa akon.
“Gingutrab ko ini, pero wala ko ikaw pagpatya." (24:11)
12 Kabay ang GINOO maghukom sa aton kon sin-o ang may sayop! Kabay sia magsilot sa imo tungod sang imo mga ginhimo sa akon, kay indi ako maghimo sing bisan ano nga malain sa imo.
13 Nahibaluan nimo ang hulobaton, 'Ang malaut ginahimo sang malaut lang nga mga tawo.' Pero indi ako mag-ano sa imo.
14 Tan-awa kon ano ang ginahingabot sang hari sang Israel nga patyon! Tan-awa kon ano ang iya ginalagas! Isa ka patay nga ido, isa ka bitik!
15 Ang Ginoo magahukom, kag magpat-od kon sin-o sa aton nga duha ang may sayop. Kabay nga magtalupangod sia sining butang, mag-apin sa akon, kag magluwas sa akon gikan sa imo.”
16 Sang pagkatapos ni David hambal, nagsiling si Saul, "Ikaw gid bala ina, David, anak ko?" Kag naghibi sia.
17 Dayon nagsiling sia kay David, "Husto ikaw, kag sala ako. Nanginmaayo ikaw sa akon, pero ako naghimo sing malain sa imo!
18 Ginpakita mo karon nga adlaw kon daw ano ang imo kaayo sa akon, tungod kay wala mo ako pagpatya bisan ang Ginoo nagtugyan sa akon sa imo kamot.
19 Talagsa lang ang isa ka tawo nga indi magpatay sang iya kaaway nga nadakpan na niya. Kabay nga balusan ka sang Dios tungod sang imo ginhimo nga maayo sa akon karon nga adlaw.
20 Karon nahibaluan ko sing pat-od nga ikaw manginhari sa Israel, kag ang ginharian magapadayon sa imo paggahom.
21 Pero magsaad ka sa akon sa ngalan sang Ginoo nga indi mo pagpamatyon ang akon mga kaliwat, agod ang akon ngalan, kag ang ngalan sang akon panimalay indi gid madula."
22 Gani nagsaad si David nga iya ini tumanon. Dayon nagpauli si Saul, kag si David kag ang iya mga tinawo nagbalik sa ila ginapanaguan.


1 SAMUEL - Kapitulo 23

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Ginluwas ni David ang Banwa sang Keila
1 Nabalitaan ni David nga ginasalakay sang mga Filistinhon ang banwa sang Keila, kag ginapanguha nila ang mga patubas.
2 Gani nagpamangkot sia sa Ginoo, "Magalakat bala ako sa pagsalakay sini nga mga Filistinhon?" Nagsabat ang Ginoo, "Huo, salakaya sila kag luwasa ang Keila.”
3 Pero ang mga tinawo ni David nagsiling sa iya, "Nagakahadlok gani kami diri sa Juda, daw ano pa gid ayhan kon maglakat kami sa Keila kag magsalakay sang mga hangaway sang mga Filistinhon!"
4 Gani nagpamangkot liwat si David sa Ginoo, kag ang GINOO nagsiling sa iya, "Lakat kag salakaya ang Keila kay padag-on ko ikaw sa mga Filistinhon."
5 Gani si David kag ang iya mga tinawo nagkadto sa Keila kag nagsalakay sang mga Filistinhon. Ginpamatay nila ang madamo nga mga Filistinhon kag ginpanguha ang ila mga kasapatan. Gani ginluwas ni David ang banwa.
6 Sang magpalagyo si Abiatar, anak nga lalaki ni Ahimelek, nagkadto sia kay David sa Keila nga nagadala sang balaan nga kaban.
7 Ginsugiran si Saul nga si David nagkadto sa Keila, kag nagsiling sia, "Ang Dios nagtugyan sa iya sa akon gahom. Si David nakasulod sa banwa nga may pader palibot kag may puwerta nga natrangkahan kag indi sia makagwa."
8 Gani si Saul nagtawag sang iya mga hangaway sa paghanda, sa pagsalakay sang Keila, kag sa pagkibon kay David kag sa iya mga tinawo.
9 Sang pagkabati ni David nga si Saul nagaplano sa pagsalakay sa iya, nagsiling sia kay Abiatar nga pari, "Dalha diri ang balaan nga kaban.”
10 Dayon si David nagsiling, "O Ginoo, Dios sang Israel, nakabati ako nga si Saul nagaplano sa pagsalakay kag paglaglag sang Keila tungod sa akon, nga imo alagad.
11 Itugyan bala ako sang pumoluyo sang Keila kay Saul? Magakari gid bala si Saul, suno sa akon nabatian? O Ginoo, Dios sang Israel, nagapakiluoy ako nga sabton mo ako!" Ang Ginoo nagsabat, "Magakari si Saul.”
12 Nagpamangkot si David, "Itugyan bala ako kag ang akon mga tinawo sang mga pumoluyo sang Keila kay Saul?" Nagsabat ang Ginoo, "Huo, itugyan kamo nila."
13 Gani sa gilayon si David kag ang iya mga tinawo nga mga 600 tanan naghalin sa Keila. Sang pagkabati ni Saul nga nagpalagyo si David gikan sa Keila, wala niya pagpadayuna ang iya plano.
Si David Nagpanago sa Kabukiran
14 Si David nagpanago sa kabukiran malapit sa Sip. Si Saul nagapadayon sa pagpangita sa iya adlaw-adlaw, pero ang Dios wala magtugyan kay David sa gahom ni Saul.
15 Sa gihapon si David nag kahadlok, tungod kay si Saul nagatinguha gid sa pagpatay sa iya. Sang si David didto sa Hores, sa kabukiran malapit sa Sip,
16 si Jonatan nagkadto sa iya didto kag nagpasalig sa iya sang pag-apin sang Dios.
17 Nagsiling si Jonatan sa iya, “Indi ka magkahadlok. Ang akon amay nga si Saul indi makaano sa imo. Magahari ka sa Israel, kag ako mangin-ikaduha lang sa imo sa gahom, kag nahibaluan gid ini sang akon amay.”
18 Sila nga duha nagsumpaanay sa atubangan sang Ginoo sa ila pag-amigohay. Si David nagpabilin sa Hores kag si Jonatan nagpauli.
19 May mga tawo gikan sa Sip nga nagkadto kay Saul sa Gabaa kag nagsugid, “Si David nagapanago diri sa amon kadutaan sa Hores, sa bukid sang Hakila, nabagatnan nga bahin sang desierto sang Juda.
20 Mahal nga hari, nahibaluan namon kon daw ano ang imo pagtinguha sa pagdakop sa iya, gani kadto ka sa amon kadutaan kay sigurohon gid namon nga madakpan mo sia."
21 Nagsabat si Saul, "Kabay ang GINOO magbalos sa inyo sang inyo kaayo sa akon!
22 Lakat kamo kag siguroha gid ninyo, pangitaa ninyo kag pat-uron kon diin gid sia kag kon sin-o ang nakakita sa iya didto. Nakabati ako nga masyado gid sia kaabtik.
23 Pangitaa ninyo sing pat-od ang mga duog nga iya ginapanaguan, kag balik gid kamo dayon sa akon kay magaupod dayon ako sa inyo. Kon ara pa sia sa sina nga duog, pangitaon ko gid sia, bisan pa latason ko ang bug-os nga duta sang Juda."
24 Gani naglakat sila kag nagbalik sa Sip nga una kay Saul. Si David kag ang iya mga tinawo yadto didto sa nabagatnan nga desierto sang Maon sa mingaw nga patag sa bagatnan sang desierto sang Judea.
25 Si Saul kag ang iya mga tinawo naglakat kag nagpangita kay David, pero nahibal-an ini ni David, gani nagpanago sia sa nalupyakan sang desierto sang Maon nga may dalagku nga mga bato kag nagpabilin sia didto. Sang pagkabati sini ni Saul naglakat sia sa pagpangita kay David.
26 Si Saul kag ang iya mga tinawo yara sa pihak sang nalupyakan, kag si David kag ang iya mga tinawo yara man sa pihak. Nagadalidali gid sila sa pagpalagyo kay Saul kag sa iya mga tinawo, nga nagalikop sa pagdakop sa ila.
27 Pero sa amo gid nga tion nag-abot ang isa ka mensahero kag nagsiling kay Saul, "Magbalik ka sing dalidali! Ang mga Filistinhon naggubat sang aton pungsod!"
28 Gani si Saul nag-untat sa paglagas kay David kag nagbalik sa pagpakig-away sa mga Filistinhon. Amo ini ang kabangdanan nga yadto nga duog gintawag ang Nalupyakan nga Nagaulot.
29 Halin didto si David nagkadto sa sakop sang Engedi, sa diin didto sia nagpanago.


1 SAMUEL - Kapitulo 22

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Ang Pagpamatay sang mga Pari
1 Si David nagpalagyo halin sa siyudad sang Gat kag nagkadto sa kuweba nga malapit sa banwa sang Adulam. Sang pagkabati sang iya mga utod nga lalaki kag sang iya panimalay nga didto sia, nag-apas sila sa iya.
2 Ang tagsatagsa nga ginpigos, ukon may utang, ukon diskuntento nagbuylog sa iya, kag nanginpangulo sia nila. May mga 400 ka mga lalaki tanan.
3 Halin didto si David nagkadto sa Mispa sa Moab, kag nagsiling sa hari sang Moab, "Kon mahimo pakaria ang akon amay kag iloy kag paestara sa imo tubtob akon mahibaluan kon ano ang kabubot-on sang Dios para sa akon."
4 Gani ginbilin ni David ang iya mga ginikanan sa hari sang Moab, kag nag-estar sila didto samtang si David nagapanago didto sa kuweba.
5 Ang propeta nga si Gad nagkadto kay David kag nagsiling, "Indi ka magtener diri, kundi kadto ka gilayon sa duta sang Juda." Gani naglakat si David kag nagkadto sa talon sang Heret.
6 Si Saul didto sa Gabaa, nga nagalingkod sa idalom sang kahoy nga tamariska sa ibabaw sang bakulod nga may ginauyatan nga bangkaw. Ang tanan niya nga mga opisyales nagatindog palibot sa iya. Ginsugiran sia nga si David kag ang iya mga tinawo natultolan na,
7 kag nagsiling sia sa iya mga opisyales, “Pamati kamo, mga kaliwat ni Benjamin! Nagahunahona bala kamo nga si David magahatag sa inyo tanan sing mga uma kag talamnan sang ubas, kag magahimo sa inyo nga mga kapitan kag mga tenyente sa iya mga hangaway?
8 Amo bala ina ang kabangdanan kon ngaa nga nagahimbon kamo batok sa akon? Wala sing isa sa inyo nga nagsugid sa akon nga ang akon anak naghimo sing kasugtanan upod kay David. Wala sing isa nga nagakabalaka sa akon, ukon nagsugid sa akon nga si David, isa sang akon kaugalingon nga mga tinawo, nagapangita karon sang kahigayunan sa pagpatay sa akon, kag ang akon anak nagpaisog sa iya!”
9 Si Doeg nga taga-Edom nagatindog didto upod sa mga opisyales ni Saul kag nagsiling, "Nakita ko si David sang magkadto sia kay Ahimelek, nga anak ni Ahitub sa Nob.
10 Nagpamangkot sa GINOO si Ahimelek kon ano ang himuon ni David, kag dayon ginhatagan niya si David sing pagkaon kag sang espada ni Goliat nga Filistinhon."
11 Gani si Haring Saul nagpatawag kay Ahimelek nga pari kag sang tanan niya nga mga paryente nga mga pari sa Nob, kag nagkadto sila sa iya.
12 Si Saul nagsiling kay Ahimelek, "Pamati, Ahimelek!" Nagsabat sia, "Huo, mahal nga hari."
13 Nagpamangkot si Saul sa iya, “Ngaa bala ikaw kag si David nagahimbon batok sa akon? Ngaa bala ginhatagan mo sia sing pagkaon kag espada, kag nagpamangkot ikaw sa Dios tungod sa iya? Karon ginasumpong niya ako, kag nagahulat na lang sia sing kahigayunan sa pagpatay sa akon!"
14 Nagsabat si Ahimelek, "Si David amo ang imo pinakamatutom nga opisyal. Sia imo kaugalingon nga umagad, pangulo sang imom mga gwardya, kag ginatahod gid sa imo ginharian.
15 Amo pa lang bala ini ang akon pagpakighambal sa Dios tungod sa iya? Indi lang amo ini! Mahal nga hari, indi ka kuntani dapat magsumbong sa akon ukon bisan sin-o sa akon panimalay, nahanungod sa paghimbon batok sa imo. Wala ako sing nahibaluan nahanungod sini nga butang!"
16 Ang hari nagsabat, "Ahimelek, ikaw kag ang imo tanan nga mga paryente dapat mapatay."
17 Dayon nagsiling sia sa gwardya nga nagatindog malapit sa iya, "Pamatya ang mga pari sang Ginoo! Kay sila nagbuylog kay David, kag wala sila magsugid sa akon nga si David nagpalagyo bisan nga nahibal-an nila ini tanan." Pero ang mga gwardya wala gid magbayaw sang ila kamot sa pagpatay sang mga pari sang Ginoo.
18 Gani nagsiling si Saul kay Doeg, "Pamatya sila!" Kag ginpamatay sila tanan ni Doeg. Sa sadto nga adlaw 85 ka mga pari nga takos sa pagsuksok sang epod ang ginpamatay niya.
19 Ginpapatay man ni Saul ang tanan nga nagapuyo sa Nob, ang siyudad sang mga pari: mga lalaki kag mga babayi, mga kabataan kag mga lapsag, mga baka, mga asno kag mga karnero.
20 Pero si Abiatar nga isa sang mga anak nga lalaki ni Ahimelek nakapalagyo, kag nagkadto sia kag nagbuylog kay David.
21 Ginsugiran niya si David nga si Saul nagpamatay sang mga pari sang GINOO.
22 Nagsiling si David sa iya, "Sang makita ko didto si Doeg sadto nga adlaw, nahibal-an ko nga manugid gid sia kay Saul. Gani ako ang may salabtonn sang kamatayon sang tanan nimo nga mga paryente.
23 Pabilin ka diri kag indi ka magkahadlok. Si Saul luyag magpatay sa imo kag sa akon, pero indi ka maano diri upod sa akon.”


mAng iban nga dumaan nga pagbadbad pangulo sang imo; sa Hebreo nagliso sia sa.
nAng iban nga dumaan nga pagbadbad ako ang may salabton; sa Hebreo nagliso ako.


1 SAMUEL - Kapitulo 21

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Si David Nagpalagyo gikan kay Saul
1 Si David nagkadto sa pari nga si Ahimelek sa Nob, kag si Ahimelek nagsugata sa iya nga nagakurog kag nagsiling, "Ngaa nga nagkari ka nga isa lang?"
2 Nagsabat si David, "Nagkari ako sa sugo sang hari. Nagsiling sia sa akon nga indi ako magsugid bisan kay sin-o sang iya ginsugo sa akon nga himuon. Nahanungod sa akon mga tinawo, nagsiling ako sa ila nga magakitaay lang kami sa isa ka duog.
3 Karon ano bala ang sarang naton makaon dira? Hatagi ako sing lima ka bilog, nga tinapay ukon bisan ano lang dira.”
4 Nagsabat ang pari, "Wala ako sing ordinaryo nga tinapay, kundi balaan lamang nga tinapay; sarang ninyo makaon ini kon ang imo mga tinawo wala makatandog sa mga babayi sining pila ka adlaw nga nagligad."
5 Nagsabat si David, "Wala gid kami makatandog sa mga babayi. Ang akon mga tinawo matinlo kon maglakat kami bisan sa ordinaryo nga misyon. Daw ano pa gid karon nga tion nga pinasahi ang amon misyon!”
6 Gani ang pari naghatag kay David sang balaan nga tinapay, tungod kay ang iya tinapay nga nabilin amo lamang ang nahalad sa Dios nga ginkuha sa balaan nga lamisa kag gin-ilisan ini sang bag-o nga tinapay.
7 Si Doeg nga taga-Edom nga pangulo sang manugbantay sang mga kasapatan ni Saul, natabuan nga yadto didto sadto nga adlaw, kag may tulomanon sia sa atubangan sang Ginoo.
8 Nagsiling si David kay Ahimelek, “May bangkaw ka bala ukon espada nga mahatag sa akon? Wala ako makadala sang akon espada ukon bisan ano nga hinganiban kay nagadali ako tungod sa sugo sang hari.”
9 Nagsabat si Ahimelek, "May espada ako nga iya ni Goliat nga Filistinhon, nga imo ginpatay didto sa kapatagan sang Ela; yara sa likod sang balaan nga kaban nga naputos sa panapton. Kon gusto mo, kuhaa lang. Amo gid lamang ina ang hinganiban diri.” Nagsiling si David, "Ihatag ina sa akon, wala na sing espada nga makapareho sina!"
10 Gani si David naglakat, nga nagapalagyo kay Saul, kag nagkadto kay Haring Akis sang Gat.
11 Ang mga opisyales sang hari nagsiling kay Akis, "Indi bala ini si David, ang hari sang iya pungsod? Amo ini sia ang ginakanta sang mga babayi samtang nagasaot sila, 'Si Saul nagpatay sing mga linibo, pero si David nagpatay sing mga tig-napulo ka libo.'”
12 Ang ila mga pulong indi malipatan ni David, kag nagkahadlok gid sia kay Haring Akis.
13 Gani si David nagpabuangboang sa ila atubangan, kag nagginawi nga daw buang kon ila sia ginapunggan; nagpanguriskoris sia sa mga puwerta sang siyudad, kag ginpatulo niya ang iya laway sa iya bungot.
14 Gani si Akis nagsiling sa iya mga opisyales, "Tan-awa ninyo, ina nga tawo buang! Ngaa bala gindala ninyo sia sa akon?
15 Indi bala nga madamo na ang mga buang diri? Ngaa bala nga magdala pa kamo sing isa pa gid sa pagsabad sa akon paagi sa iya pagbinuang sa akon balay?"


1 SAMUEL - Kapitulo 20

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 
○○○○○
Ginbuligan ni Jonatan si David
1 Karon si David nagpalagyo gikan sa Nayot sa Rama, nagkadto kay Jonatan kag nagsiling sa iya, "Ano bala ang akon nahimo? Ano bala ang sala ko? Ano bala nga sayop ang akon nahimo sa imo amay nga nagatinguha sia sa pagpatay sa akon?"
2 Nagsabat si Jonatan, "Ang Dios indi magtugot nga mapatay ikaw! Ang akon amay wala sing may ginatago sa akon sang tanan nga iya ginahimo importante ukon indi, kag indi niya ini pag-ilikom sa akon. Indi ina matabo!"
3 Pero si David nagsabat, "Ang imo amay nakahibalo gid kon daw ano ang imo pagpalangga sa akon, kag ginpakamaayo niya nga indi ka pagpahibal-on sang iya pagahimuon, kay basi magkalisod ka. Nagasumpa ako sa imo sa ngalan sang buhi nga Ginoo nga yara na ako sa bibi sang kamatayon!"
4 Nagsiling si Jonatan, “Himuon ko ang bisan ano nga imo luyag.”
5 Nagsabat si David, "Buas amo ang Piesta sang Lati, kag dapat ako magkaon upod sa hari. Pero kon tugotan mo, malakat ako kag magpanago sa uma tubtob sa gab-i sang ikatlo nga adlaw.
6 Kon matalupangdan sang imo amay nga wala ako sa lamisa, singgana sia nga nagpangayo ako sing pahanugot sa imo sa pagpauli sa Betlehem, kay amo ini ang tion para sa tuigan nga paghalad didto para sa akon bug-os nga panimalay.
7 Kon magsiling sia, ‘Wala kaso,' wala ako sing katalagman, pero kon maakig sia, pat-od gid nga malain ang iya himuon sa akon.
8 Kon mahimo buligi ako, kag tumana ang imo ginsumpa sa akon. Pero kon may sala ako, ikaw mismo ang magpatay sa akon! Ngaa nga ang imo pa amay maghimo sini?"
9 Nagsabat si Jonatan, "Indi ka maghunahona sina! Kon mapat-od ko nga malain gid ang himuon sang akon amay sa imo, sugiran ko ikaw.”
10 Dayon nagpamangkot si David, “Paano ang pagpahibalo mo sa akon kon ang imo amay magsabat sa imo nga may kaakig?"
11 Nagsabat si Jonatan, "Dali makadto kita sa uma." Gani naglakat sila,
12 kag si Jonatan nagsiling kay David. “Kabay ang Ginoong Dios sang Israel mangin-aton saksi! Buas ukon sa isa ka buas sa sini nga oras magapamangkot ako sa akon amay. Kon ang iya panimuot sa imo maayo, pahibaluon ko ikaw.
13 Kon may malain sia nga tuyo sa imo, kabay ang Dios magpatay sa akon kon indi ko ikaw pagpahibal-on agod makapalagyo. Kabay nga ang Dios mag-upod sa imo subong sang iya pag-upod sa akon amay!
14 Kag karon, samtang buhi pa ako, kon mahimo tumana ang imo ginsumpa sa akon kag mag-unong ka sa akon, pero kon mapatay ako,
15 ipakita mo ang amo man nga kaayo sa akon panimalay sa wala sing katapusan. Kag kon malaglag na sang Ginoo ang tanan mo nga mga kaaway,
16 kabay nga ang aton saad sa isa kag isa matuman gid. Kon indi ini matuman, ang GINOO magasilot sa imo."
17 Sa liwat ginpasumpa ni Jonatan si David sa paghigugma sa iya, tungod kay ginhigugma niya si David subong sang paghigugma niya sang iya kaugalingon.
18 Dayon si Jonatan nagsiling sa iya, "Buas amo ang Piesta sang Lati, kag matalupangdan gid kon wala ka didto.
19 Sa isa ka buas matalupangdan pa gid kon wala ka didto, gani kadto ka sa ginpanawan mo anay, kag magpanago ka sa tinumpokan sang mga bato didto.k
20 Dayon magapana ako sing tatlo ka baslay pakadto didto, nga daw may iguon ako.
21 Dayon magasiling ako sa akon suloguon nga kadtuan kag pangitaon ang baslay. Kag kon magsiling ako sa iya, 'Ang mga baslay diri lang nayon sa imo, kuhaa sila,' kon sayuron nga wala ikaw sing katalagman kag sarang ka makagwa sa imo ginapanaguan. Nagasumpa ako sa Ginoo nga wala ikaw sing katalagman.
22 Pero kon magsiling ako sa iya, 'Ang mga baslay yara sa unhan nimo,' maglakat ka dayon, kay ang Ginoo nagapapalagyo sa imo.
23 Kon nahanungod sa saad nga aton ginhimo nga duha, ang GINOO magabulig nga aton gid ini tumanon sa walay katubtoban."
24 Gani nagpanago si David sa uma. Sa tion sang Piesta sang Lati si Haring Saul naglingkod sa lamisa sa pagkaon,
25 kag didto sia nagpungko sa iya pirme nalingkuran malapit sa dingding. Si Abner naglingkod sa Iuyo niya, kag si Jonatan naglingkod sa iya naatubangan. Ang lingkuran ni David wala sing may nagalingkod,
26 pero wala sing may ginhambal si Saul sadto nga adlaw, kay naghunahona sia nga may nahanabo sa iya, kag indi pa sia matinlo.
27 Sa madason nga adlaw, sa tapos ang Piesta sang Lati, ang lingkuran ni David wala gihapon sing may nagalingkod, gani si Saul nagpamangkot kay Jonatan, "Ngaa nga wala magkari si David sa pagkaon kahapon kag karon nga adlaw?”
28 Nagsabat si Jonatan, "Naglisensya sia sa akon nga makadto sia sa Betlehem.
29 Nagsiling sia nga kon mahimo tugotan ko sia sa paglakat kay ang iya panimalay magahalad sa banwa, kag ang iya utod nga lalaki nagsiling sa iya nga magtambong gid sia. Kag nagsiling sia nga kon abyan ko sia, tugotan ko sia sa paglakat kag magpakigkita sa iya mga paryente. Amo ina nga wala sia diri sa iya lingkuran sa imo lamisa."
30 Naakig gid si Saul kay Jonatan kag nagsiling sa iya, "Unon ka gid nga bata! Karon nahibaluan ko nga nagaapin ka kay David, kag nagapakahuya sang imo kaugalingon kag sang imo iloy!
31 Tubtob nga buhi si David, indi gid ikaw manginhari sini nga pungsod. Karon kuhaa sia didto kag dalha diri, dapat sia mapatay!"
32 Nagsabat si Jonatan, "Ngaa bala dapat sia patyon? Ano ang iya nahimo?"
33 Pagsiling niya sini, ginbangkaw sia ni Saul sa pagpatay sa iya, kag nahibaluan ni Jonatan nga ang iya amay nagtapat sa pagpatay kay David.
34 Naghalin si Jonatan sa lamisa nga naakig gid kag wala magkaon sa sina nga adlaw, ang ikaduha nga adlaw sang Piesta sang Lati. Nagkalisod gid sia nahanungod kay David kay si Saul nagpakahuya kay David.
35 Sang madason nga aga si Jonatan nagkadto sa uma sa pagpakigkita kay David, suno sa ila ginkaisahan. Nagdala sia sing bata nga lalaki,
36 kag nagsiling sa iya, "Dalagan ka kag pangitaon ang mga baslay nga akon ipana." Ang bata nagdalagan kag si Jonatan nagpana sang baslay sa unhan niya.
37 Sang pag-abot sang bata sa duog nga natup-an sang baslay, nagsinggit si Jonatan sa iya, "Ang baslay yara sa unhan mo!
38 Indi ka maghinayhinay! Dalidalia!" Ginpulot sang bata ang baslay kag ginhatag sa iya agalon,
39 nga wala kahibalo kon ano ang kahulogan sadto kay si Jonatan lamang kag si David ang nakahibalo.
40 Ginhatag ni Jonatan ang iya mga hinganiban sa bata kag ginsingganan sia nga dalhon ini pabalik sa banwa.
41 Sang makalakat na ang bata, naggwa si David gikan sa iya ginapanaguan nga tinumpokan sang mga bato,l nagluhod sa duta kag nagsaludo sing makatlo. Sia kag si Jonatan naghibi kag naghaksanay. Ang kasubo ni David sobra pa sang sa kay Jonatan.
42 Dayon si Jonatan nagsiling kay David, "Kabay ang Dios magaupod sa imo. Ang Ginoo magabulig sa imo kag sa akon, kag sa aton mga kaliwat sa pagtuman sang aton ginsumpaan."Dayon naglakat si David, kag si Jonatan nagbalik sa banwa.


ksa tinumpokan sang mga bato didto; sa Hebreo ang Bato sa Esel.
lnga tinumpokan sang mga bato; sa Hebreo ang bagatnan.