Showing posts with label 1 Mga Hari. Show all posts
Showing posts with label 1 Mga Hari. Show all posts

Friday, August 9, 2019

Ang Nahauna nga Libro sang MGA HARI

Panguna
   Ang Nahauna nga Hari nagapadayon sang maragtas sang ginharian sang Israel nga nagsugod sa libro sang Samuel. Sarang ini mabutang sa tatlo ka bahin: 1) Ang pagtal-os ni Salomon kay David subong nga hari sang Israel kag Juda, kag ang kamatayon ni David. 2) Ang paghari kag mga hinimoan ni Salomon. Ang isa ka daku nga hinimoan niya amo ang pagpatindog sang Templo sa Jerusalem. 3) Ang pagkapihak sang ginharian, ang naaminhan kag ang nabagatnan nga ginharian. Ini nga bahin nagasugid sang maragtas sang mga hari nga naggahom tubtob sang mga tuig 850 B.C.
   Sa duha ka libro sang Mga Hari ang tagsa ka pangulo ginahukman suno sa iya pag-unong sa Dios, kag makita nga ang pag-uswag sang pungsod nasandig sa sini nga pag-unong. Sa pihak nga bahin, ang pagsimba sa diosdios kag ang paglalis nagapadulong sa kalaglagan. Ang tanan nga mga hari sang naaminhan nga ginharian napaslawan sa pagtilaw, samtang may nagmadinalag-on man kag may napaslawan man sa mga hari sang Juda.
   Ang mga kinilala sa libro sang Nahauna nga Hari amo ang mga propeta sang Ginoo, yadtong maisog nga mga tawo nga nagahambal para sa Dios nga nagpaandam sang kalautan sang pagsimba sa diosdios kag paglalis sa Dios. Ang isa ka talalupangdon nga bagay amo si Elias kag ang hitabo sang pagpaindis-indis sa mga pari ni Baal (kapitulo 18).

Balayan sang Kaundan
   Ang katapusan sang paghari ni David 1:1—2:12
   Si Salomon nanginhari 2:13-46
   Ang paghari ni Salomon 3:1—11:43
     a. Ang nahauna nga mga tinuig 3:1—4:34
     b. Ang Templo ginpatindug 5:1—8:66
     c. Ang ulihi nga mga tinuig 9:1—11:43
   Ang napihak nga ginharian 12:1—22:53
     a. Ang pagrebelde sang naaminhan nga mga tribo 12:1—14:20
     b. Ang mga hari sang Juda kag Israel 14:21—16:34
     c. Ang propeta nga si Elias 17:1—19:21
     d. Si Haring Acab sang Israel 20:1—22:40
     e. Si Josafat sang Juda kag si Ocozias sang Israel 22:41-53

Saturday, November 3, 2018

1 MGA HARI - Kapitulo 22

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
Si Micaya Nagpaandam kay Acab
(2 Cron. 18:2-27)
1 May kalinong sa tunga sang Israel kag Siria sa sulod sang tatlo ka tuig,
2 pero sang ikatlo nga tuig si Haring Josafat sang Juda nagkadto sa pagpakigkita kay Haring Acab sang Israel.
3 Si Acab nagpamangkot sa iya mga opisyales, "Nakahibalo kamo nga ang Ramot sa Galaad aton? Ngaa wala kita naghimo sing paagi sa pagbawi sini sa hari sang Siria?
4 Si Acab nagpamangkot kay Josafat, "Maupod ka bala sa akon sa pagsalakay sang Ramot?" Si Josafat nagsabat, "Handa ako kon handa ka, kag subong man, handa ang akon mga soldado nga nagalakat lang kag ang akon mga soldado nga nagasakay sa kabayo.
5 Pero nahauna pamangkuta ang Ginoo."
6 Gani ginpatawag ni Acab ang mga 400 ka mga propeta kag ginpamangkot sila, "Magalakat bala ako sa pagsalakay sang Ramot, ukon indi? Nagsabat sila, "Salakaya! Ang Ginoo magapadaog sa imo."
7 Pero si Josafat nagpamangkot, "Wala na bala sing iban nga propeta nga aton mapamangkot ang Ginoo paagi sa iya?"
8 Si Acab nagsabat, "May isa pa. Si Micaya nga anak ni Imla. Pero naakig ako sa iya kay wala gid sia sing maayo nga ginatagna para sa akon, kundi pirme lang malain.” Si Josafat nagsabat, "Indi ka magsiling sina!"
9 Gani ginpatawag ni Haring Acab ang isa ka opisyal sa korte kag ginsingganan nga kuhaon niya si Micaya sa gilayon.
10 Ang duha ka hari nagapungko sa ila trono nga nagabayu sang harianon nga bayu sa linasan sa gwa lang sang puwerta sang Samaria, kag ang tanan nga mga propeta nagapanagna sa atubangan nila.
11 Ang isa sang mga propeta nga si Zedequias nga anak ni Canaana naghimo sing salsalon nga mga sungay kag nagsiling kay Acab, “Amo ini ang ginasiling sang Ginoo, 'Gamiton mo ini sa pagpakig-away sa mga Sirianhon tubtob maubos mo sila.'"
12 Ang tanan nga mga propeta nagsiling sing amo man. Siling nila, "Salakaya ang Ramot kag magadaog ka kay ang Ginoo magpadaog sa imo.”
13 Sa pihak nga bahin, ang opisyal nga nagkuha kay Micaya nagsiling sa iya, "Ang tanan nga mga propeta nagtagna nga magadaog ang hari. Dapat ka magtagna sing amo man."
14 Pero si Micaya nagsabat, "Sa ngalan sang buhi nga Ginoo, ihambal ko ang ginasiling niya!"
15 Sang pagkadto niya sa atubangan sang hari, ang hari nagpamangkot sa iya, “Micaya, salakayon bala namon ni Haring Josafat ang Ramot, ukon indi?" Si Micaya nagsabat, "Sigi, salakaya ninyo kag magadaog kamo kay ang GINOO magapadaog sa inyo.”
16 Pero si Acab nagsabat, "Kapila gid ako magsiling sa imo nga maghambal ka lamang sang kamatuoran sa akon sa ngalan sang Ginoo?"
17 Si Micaya nagsabat, "Nakita ko ang mga tawo sang Israel nga nagalalapta sa bakulod, kaangay sang mga karnero nga wala sing manugbantay. Ang Ginoo nagsiling, 'Ini nga mga tawo wala sing pangulo. Papaulia sila nga may kalinong.'"
18 Si Acab nagsiling kay Josafat, "Ginsingganan ko ikaw nga wala gid sia nagatagna sing maayo para sa akon, kundi pirme lang malain!"
19 Si Micaya nagpadayon sa pagsiling, “Karon pamatii ang ginasiling sang GINOO! Nakita ko ang Ginoo nga nagapungko sa iya trono sa langit kag ang iya mga anghel nagatindog sa luyo niya.
20 Ang GINOO nagpamangkot, 'Sin-o bala ang magahaylo kay Acab sa pagkadto sa Ramot agod mapatay sia didto?' Ang pila sang mga anghel nagsiling sing isa ka butang, kag ang iban nagsiling sang lain man nga butang,
21 tubtob ang isa ka espiritu nagpalapit sa Ginoo kag nagsiling, 'Ako nagahaylo sa iya?' Ang Ginoo nagpamangkot, ‘Paano?’
22 Ang espiritu nagsabat, 'Malakat ako kag himuon ko nga ang tanan nga mga propeta ni Acab magbinutig.' Ang Ginoo nagsiling. 'Lakat kag hayluha sia. Mahimo mo ina.’"
23 Si Micaya nagsiling pa gid, "Amo ini ang natabo. Ang Ginoo nagbuot nga ining imo mga propeta magabutig sa imo. Pero ang Ginoo mismo nagsiling nga malain ang maabutan mo.”
24 Dayon si Sedequias nagpalapit kay Micaya, gintampa sia kag nagsiling, “Paano bala naghalin sa akon ang espiritu sang Ginoo sa pagpakighambal sa imo?"
25 Si Micaya nagsabat, "Mahibal-an mo ini kon magkadto ka sa kuwarto sa likod sa pagpanago.”
26 Dayon si Haring Acab nagmando sang isa sang iya mga opisyales, "Dakpa si Micaya kag dalha sia kay Amon, ang gobernador sang siyudad kag kay Joas nga prinsipe.
27 Singgana sila nga prisuhon sia kag hatagi lang sing diutay nga pagkaon tubtob makabalik ako nga indi maano.”
28 Si Micaya nagsiling, "Kon makabalik ka nga indi maano, ti ang Ginoo wala maghambal paagi sa akon!" Kag nagsiling pa gid sia, "Ang tagsatagsa sa inyo magpamati sa akon ginsiling!”
Ang Pagkapatay ni Acab
(2 Cron. 18:28-34)
29 Si Haring Acab sang Israel kag si Haring Josafat sang Juda nagsalakay sang Ramot sa Galaad.
30 Si Acab nagsiling kay Josafat, “Kon magkadto kita sa inaway, indi ako magpakilala sang akon kaugalingon, pero ikaw magasuksok sang bayu sang hari." Gani ang hari sang Israel nagkadto sa inaway nga wala nagapakilala sang iya kaugalingon.
31 Ang hari sang Siria nagmando sang iya 32 ka mga pangulo sa karuwahi nga indi magpakig-away bisan kay sin-o kundi sa hari sa Israel lamang.
32 Sang pagkakita nila kay Haring Josafat naghunahona sila nga hari sia sang Israel, gani tanan sila nagpadulong sa pag-atake sa iya. Pero sang pagsinggit niya,
33 natalupangdan nila nga indi sia hari sang Israel, kag gin-untatan nila ang ila pag-atake.
34 Pero sang pagpana sang isa ka soldado nga Sirianhon nalagpatan nga ang iya baslay nag-igo sa tinabuan sang hapin sa dughan ni Haring Acab. Nagsinggit sia sa nagadala sang iya karuwahi, “Napilas ako!" Dayon ginmanduan niya sia sa paghalin sa inaway.
35 Samtang nagalapuyot ang inaway, si Haring Acab nagpadayon sa pagtindog sa iya karuwahi nga nagaatubang sa mga Sirianhon. Ang dugo sa iya pilas nag-ilig kag nabulit ang salog sang karuwahi. Sang gab-i napatay sia.
36 Sang kahapunanon na ang mando nag-abot sa mga Israelinhon nga magbalik sila sa ila kaugalingon nga pungsod kag siyudad.
37 Gani si Haring Acab napatay. Ang iya bangkay gindala sa Samaria kag ginlubong didto.
38 Ang iya karuwahi ginhugasan nila sa punong sang Samaria sa diin ang mga ido nagdilap sang iya dugo kag ang mga babayi nga nagabaligya sang ila dungog nagpaligos, suno sa ginsiling sang Ginoo nga matabo.
39 Ang tanan nga ginhimo ni Haring Acab, lakip ang ginsiling nahanungod sang iya palasyo nga tiposo kag ang tanan nga mga siyudad nga iya ginpatindog, nasulat sa Maragtas sang mga Hari sang Israel.
40 Pagkapatay niya ang iya anak nga si Ocozias nagbulos sa iya subong hari.
Si Haring Josafat sang Juda
(2 Cron. 20:31—21:1)
41 Sa ikap-at nga tuig sang paggahom ni Haring Acab sang Israel, si Josafat nga anak ni Asa nanginhari sang Juda
42 sang nagaedad sia sing 35 ka tuig, kag naghari sia sa Jerusalem sing 25 ka tuig. Ang iya iloy amo si Azuba nga anak ni Silhi.
43 Kaangay sia sang iya amay nga si Asa nga naghimo sing matarong sa atubangan sang Ginoo, pero ang ginasimbahan para sa mga diosdios wala pa maguba, kag ang mga tawo nagpadayon sa pagdulot sing mga halad kag sa pagsunog sing insyenso didto.
44 Si Josafat nagpakighidait sa hari sang Israel.
45 Ang tanan nga mga binuhatan ni Josafat, ang iya kaisog kag ang iya pagpakig-away, nasulat sa Maragtas sang mga Hari sang Juda.
46 Ginpahalin niya ang tanan nga mga lalaki kag mga babayi nga nagabaligya sang ila dungog nga nagaalagad sa mga altar sang mga diosdios. Amo ini ang nabilin pa sang iya amay nga si Asa.
47 Ang duta sang Edom wala sing hari. Gingamhan ini sang gobernador nga ginpili sang Juda.
48 Si Haring Josafat may dalagku nga mga sakayan nga ginhimo sa pagpanakayon pakadto sa Ofir sa pagkuha sing bulawan. Pero naguba ini sa Eziongeber kag wala ini ka biyahe.
49 Dayon si Haring Ocozias sang Israel nagsiling nga sarang makapanakayon ang iya mga tinawo upod sa mga tinawo ni Josafat, pero si Josafat indi magsugot.
50 Si Josafat napatay kag ginlubong sia sa Jerusalem, kag ang iya anak nga si Joram nagbulos sa iya subong hari.
Si Haring Ocozias sang Israel
51 Sa ika-17 nga tuig sang paggahom ni Haring Josafat sang Juda, si Ocozias nga anak ni Acab nanginhari sang Israel, kag naggahom sia sa Samaria sing duha ka tuig.
52 Nagpakasala sia sa Ginoo, ginsunod niya ang malain nga binuhatan sang iya amay nga si Acab, ang iya iloy nga si Jezabel, kag ni Haring Jeroboam, nga nagdala sa Israel sa pagpakasala.
53 Nagsimba kag nag-alagad sia kay Baal kag, pareho sia sa iya amay nga nagpaakig sa GINOO, ang Dios sang Israel.

1 MGA HARI - Kapitulo 21

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
Ang Talamnan ni Nabot
1 Malapit sa palasyo ni Haring Acab sa Jezreel may isa ka talamnan sang ubas nga iya ni Nabot.
2 Isa ka tion si Acab nagsiling kay Nabot, “Ang talamnan mo sang ubas malapit sa akon palasyo, kag luyag ko nga himuon ini nga talamnan sang utanon. Pabayluhi ini sa akon sing maayo pa nga talamnan sing ubas, ukon gusto mo bayaran ta ikaw sing nagakaigo nga bili.”
3 Si Nabot nagsabat, “Ginpanubli ko ini nga talamnan sang ubas sa akon mga katigulangan. Ang GINOO indi gusto nga ihatag ko ini sa imo!”
4 Si Acab nagpauli nga buringot kag naakig tungod sang ginsiling ni Nabot sa iya. Naghigda sia nga nag-atubang sa dingding kag indi magkaon.
5 Ang iya asawa nga si Jezebel nagkadto sa iya kag ginpamangkot sia, “Ngaa ka buringot sa imo? Ngaa indi ka magkaon?”
6 Nagsabat sia, “Tungod sang ginsiling ni Nabot sa akon. Ginsingganan ko sia nga baklon ang iya talamnan sang ubas, ukon gusto niya bayluhan ko lang, pero ginsingganan niya ako nga indi mahimo!”
7 Si Jezebel nagsabat, “Indi bala ikaw ang hari? Bangon ka, magkasadya kag magkaon. Kuhaon ko para sa imo ang talamnan sang ubas ni Nabot!”
8 Dayon naghimo sia sing mga sulat, ginpirmahan niya sang ngalan ni Acab, ginmarkahan niya sang marka sang hari, kag ginpadala niya ini sa mga opisyales kag mga pangulo nga pumoluyo sang Jezreel.
9 Amo ini ang siling sang sulat, “Magproklamar kamo sing adlaw sang puasa, tawga ninyo sing tingob ang mga tawo, kag padunggi ninyo si Nabot sa atubangan sang mga tawo.
10 Magkuha kamo sing duha ka tawo nga huroshuros nga magaatubang sa iya kag magasumbong sa iya nga ginpakamalaut niya ang Dios kag ang hari. Dayon kuhaa sia kag dalhon sa gwa sang siyudad kag batuhon sia tubtob mapatay.”
11 Ang mga opisyales kag mga pangulo nga pumoluyo sang Jezreel naghimo sang ginsiling ni Jezebel.
12 Nagproklamar sila sing adlaw sang pagpuasa, gintawag ang mga tawo sing tingob, kag ginpadunggan si Nabot sa atubangan sang mga tawo.
13 Ang duha ka huroshuros nga tawo nagsumbong sa iya sa atubangan sang mga tawo nga ginpakamalaut niya ang Dios kag ang hari, gani gindala sia sa gwa sang siyudad kag ginbato tubtob mapatay sia.
14 Dayon ginpahibalo nila si Jezebel nga si Nabot patay na.
15 Pagkahibalo ni Jezebel nagsiling sia kay Acab, “Si Nabot patay na. Karon lakat ka kag kuhaa ang iya talamnan sing ubas nga indi niya pag-ibaligya sa imo.”
16 Sa gilayon si Acab nagkadto sa talamnan sang ubas kag ginpanag-iyahan niya ini.
17 Dayon ang GINOO nagsiling kay Elias nga propeta halin sa Tisbe,
18 “Kadto ka kay Haring Acab sa Samaria. Makita mo sia sa talamnan sang ubas ni Nabot nga magapanag-iya sini.
19 Singgana sia nga ako, ang Ginoo, nagasiling sa iya, ‘Sa tapos mo mapatay ang tawo, karon kuhaon mo man bala ang iya pagkabutang?’ Singgana sia nga amo ini ang ginasiling ko, ‘Sa duog gid nga gindilapan sang mga ido ang dugo ni Nabot dira man pagadilapan sang mga ido ang imo dugo!’”
20 Pagkakita ni Acab kay Elias nagsiling sia, “Nakita mo bala ako, kaaway ko?” Si Elias nagsabat, “Huo, nakita ko ikaw. Wala ka sing iban nga ginhimo kundi ang malaut sa atubangan sang GINOO.
21 Gani ang GINOO nagasiling sa imo, ‘Padalhan ko ikaw sing kalalat-an. Pagasilhigon ko ikaw, kag dulaon ko ang tagsa ka lalaki sa imo panimalay, bata kag tigulang.
22 Ang imo panimalay manginkaangay sang panimalay ni Haring Jeroboam nga anak ni Nabat kag ni Haring Baasa nga anak ni Ahias, kay ginpaakig mo ako sang imo pagdala sa Israel sa pagpakasala.’
23 Kag nahanungod kay Jezebel, ang GINOO nagasiling nga ang mga ido magakaon sang iya lawas sa siyudad sang Jezreel.
24 Kag ang bisan sin-o sang imo mga paryente nga mapatay sa siyudad pagakaunon sang mga ido, kag ang mapatay sa wayang pagakaunon sang mga uwak.”
25 (Wala gid sing kaangay kay Acab nga naghatag sang bug-os niya nga kaugalingon sa paghimo sing kalautan sa atubangan sang GINOO—kag ini tanan sa pagsugyot sang iya asawa nga si Jezebel.
26 Nakahimo sia sing labing makahuloya nga sala sa iya pagsimba sa mga diosdios subong sang ginhimo sang mga Amornon nga gintabog sang GINOO pa gwa samtang ang mga tawo sang Israel nagapasulod.)
27 Sang pagkatapos ni Elias hambal, gingisi ni Acab ang iya mga bayu, gin-uba ini kag nagbayu sia sing sako. Indi sia magkaon, nagtulog sia nga nagabayu sing sako, kag nagluya ang iya lawas kag nagmasinulob-on.
28 Ang GINOO nagsiling sa propeta nga si Elias,
29 “Nakita mo kon daw ano ang pagpaubos ni Acab sa akon atubangan? Tungod sini, indi ko sia pagpadalhan sing kalaglagan samtang buhi pa sia; padalhan ko sing kalaglagan ang panimalay ni Acab sa panahon sang iya mga anak nga lalaki.”

1 MGA HARI - Kapitulo 20

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
Inaway Batok sa Siria
1 Si Haring Benhadad sang Siria nagtipon sang tanan niya nga mga hangaway. Ginbuylogan sia sang 32 ka mga hari nga may mga kabayo kag mga karuwahi kag naglakat sila sa pagkibon sang Samaria kag sa pagsalakay sini.
2 Nagpadala sia sing mga mensahero sa siyudad kay Haring Acab sang Israel sa pagsiling sa iya, "Si Haring Benhadad nagapangayo nga
3 ihatag mo sa iya ang imo pilak kag bulawan, ang imo mga kababayin-an kag ang labing makusog sang imo mga kabataan."
4 Si Acab nagsabat, "Singgana ang akon ginoo nga si Haring Benhadad nga nagasugot ako. Iya ako kag ang tanan ko nga pagkabutang."
5 Sang ulihi, ang mga mensahero nagbalik kay Acab kag nagsiling sang ginapangayo na man ni Benhadad, "Nagsiling ako sa imo nga ihatag mo sa akon ang imo pilak kag bulawan, ang imo mga kababayin-an kag mga kabataan.
6 Pero,  karon, ipadala ko dira ang akon mga opisyales sa pagsulod sang imo palasyo kag mga puloy-an sang imo mga opisyales, kag kuhaon nila ang tanan nga ginakabig nilad nga mapuslan. Buas sa mga amo sini nga tion magaabot sila dira.”
7 Si Haring Acab nagtawag sang tanan nga mga pangulo sang pungsod kag nagsiling, “Nakita ninyo nga ini nga tawo luyag maglaglag sa aton. Ginpadalhan niya ako sing mensahi nga kuhaon niya ang akon mga asawa kag mga kabataan, ang akon pilak kag bulawan, kag nagsugot ako.”
8 Ang mga pangulo kag mga tawo nagsabat, “Indi ka magsapak sa iya. Indi ka magpasugot."
9 Gani si Acab nagsabat sa mga mensahero ni Benhadad, "Singgana ninyo ang akon ginoo nga hari nga nagapasugot ako sa nahauna niya nga ginapangayo, pero indi ako magsugot sa ikaduha.” Ang mga mensahero naglakat kag dayon nagbalik nga may isa pa gid ka mensahi
10 halin kay Benhadad: "Magadala ako sing tuman kamo nga mga tawo sa paglaglag sang imo siyudad kag ang mga ginub-an indi gani magtapod sa ila mga kamot. Kon indi ko mahimo ini kabay nga ang mga dios magpatay sa akon!”
11 Si Haring Acab nagsabat, "Singgana si Haring Benhadad nga ang matuod nga soldado nagapabugal sa tapos ang inaway, indi nga sa wala pa ang inaway.”
12 Nabaton ni Benhadad ang sabat ni Acab samtang sia kag ang iya mga kadampig nga mga hari nagaininom sa ila tolda. Ginmanduan niya ang iya mga soldado sa paghanda sa pagsalakay sang siyudad, gani naghanda sila sa ila naiguan nga duog.
13 Sa pihak nga bahin, ang isa ka propeta nagkadto kay Haring Acab kag nagsiling, "Ang Ginoo nagasiling nga indi ka magkahadlok sinang madamo ngamga hangaway! Padag-on niya ikaw karon nga adlaw, kag ikaw magakilala nga sia amo ang Ginoo.”
14 Si Acab nagpamangkot, "Sin-o ang magapangulo sang pagsalakay?" Ang manalagna nagsabat, "Ang GINOO nagasiling nga ang magapangulo amo ang pamatan-on nga mga soldado sa idalom sang mga gobernador sa distrito.” Ang hari nagpamangkot, "Sin-o ang magapangulo sang bug-os nga hangaway? Ang propeta nagsabat, "Ikaw."
15 Gani ang hari nagtawag sang pamatan-on nga mga soldado sa idalom sang mga pangulo sa distrito nga may kadamuon nga 232. Dayon gintawag niya ang mga soldado nga Israelinhon nga may kadamuon nga 7,000.
16 Ang pagsalakay nagsugod sang udto, samtang si Benhadad kag ang iya 32 ka mga kadampig nagapahubog sa ila mga tolda.
17 Ang pamatan-on nga mga soldado amo ang nag-una. Ang mga manugpanilag nga ginpadala ni Benhadad nagpanugid sa iya nga may grupo sang mga soldado nga nagapagwa sa Samaria.
18 Nagmando sia, "Dakpa ninyo sila nga buhi, bisan kon nagakari sila sa pagpakig-away ukon sa pagpakighidait."
19 Ang pamatan-on nga mga soldado nagpangulo sang pagsalakay, kag ginsundan sila sang hangaway nga Israelinhon,
20 kag ang tagsa sa ila nagpatay sang tawo nga iya gin-away. Ang mga Sirianhon nagpalagyo kag ginlagas sila sang mga Israelinhon, pero si Benhadad nakapalagyo nga nagasakay sa kabayo nga ginaupdan sang iban nga nagasakay man sa kabayo.
21 Si Haring Acab nagkadto sa latagon, gin-agawe ang mga kabayo kag mga karuwahi kag naghatag sing tama nga kapiyerdihan sa mga Sirianhon.
22 Dayon ang propeta nagkadto kay Haring Acab kag nagsiling, "Balik ka kag pabakora ang imo mga hangaway, kag magplano sing maayo, kay ang hari sang Siria magasalakay liwat sa madason nga tuig.”
Ang Ikaduha nga Pagsalakay sang Siria
23 Ang mga opisyales ni Haring Benhadad nagsiling sa iya, "Ang mga dios sang Israel mga dios sang bukid, amo ina nga ang mga Israelinhon naglutos sa aton. Pero pat-od gid nga malutos naton sila kon awayon ta sila sa kapatagan.
24 Karon, kuhaa ang 32 ka mga hari kag tal-osi sila sang mga opisyales.
25 Dayon tipon ka sing hangaway nga pareho kadamo sadtong nagbiya sa imo, nga may amo man kadamuon nga mga kabayo kag mga karuwahi. Awayon ta ang mga Israelinhon sa kapatagan kag lutoson ta sila sini nga tion. Nagsugot si Haring Benhadad, kag ginsunod niya ang ila ginsiling.
26 Sang madason nga tuig gintawag niya ang iya mga tinawo kag nagkadto sila sa siyudad sang Afec sa pagsalakay sang mga Israelinhon.
27 Ang mga Israelinhon gintipon kag ginhatagan sang ila kinahanglanon sa inaway. Naggwa sila kag nagbutang sang ila kampamento sa duha ka grupo nga nagaatubang sa mga Sirianhon. Ang mga Israelinhon daw pareho lang sang duha ka diutay nga panong sang mga kanding kon ipaanggid sa mga Sirianhon nga naghil-ob sang kabakuloran.
28 Ang isa ka propeta nagkadto kay Haring Acab kag nagsiling, “Amo ini ang ginsiling sang Ginoo, 'Tungod kay ang mga Sirianhon nagasiling nga ako dios sang mga bakulod kag indi sang mga kapatagan, padag-on ko ikaw batok sa ila madamo nga mga hangaway, kag ikaw kag ang imo mga tawo magakilala nga ako ang Ginoo.’”
29 Sa sulod sang pito ka adlaw ang mga Sirianhon kag mga Israelinhon wala maghalin sa ila kampamento nga nagaatubangay. Sa ikapito nga adlaw nagsugod sila sa pag-away, kag ang mga Israelinhon na, gapatay sing 100,000 ka mga Sirianhon.
30 Ang wala mapatay nagpalagyo sa siyudad sang Afec sa diin ang 27,000 natumbahan sang mga pader sang siyudad. Si Benhadad nagpalagyo man sa siyudad, kag nagpanago sa likod nga kuwarto sang balay.
31 Ang iya mga opisyales nagkadto sa iya kag nagsiling, "Nakabati kami nga ang mga hari nga Israelinhon maluloy-on. Tugoti kami sa pagkadto sa hari sang Israel. Matampion kami sing mga sako kag maburambod sing mga lubid sa amon liog, kag ayhan indi niya ikaw pagpatyon."
32 Gani nagtampion sila sing sako kag nagburambod sing mga lubid sa ila liog, kag nagkadto sila kay Acab kag nagsiling, "Ang imo alagad nga si Benhadad nagaampo nga indi mo sia pagpatyon." Si Acab nagsiling, "Maayo kay buhi pa sia. Daw pareho lang nga utod ko sia!"
33 Ang mga opisyales ni Benhadad nagabantay lang sang maayo nga kahigayunan, gani pagsiling ni Acab "utod" nagsiling sila dayon, "Huo, ang imo utod nga si Benhadad!" Si Acab nagmando, "Dalha sia sa akon." Pag-abot ni Benhadad, gin-agda sia ni Acab sa pagsaka sa karuwahi upod sa iya.
34 Si Benhadad nagsiling sa iya, "Iuli ko sa imo ang mga banwa nga ginkuha sang akon amay sa imo amay, kag sarang ikaw makabutang sing mga duog para sa imo negosyo sa Damasco, pareho sang ginhimo sang akon amay sa Samaria.” Si Acab nagsabat, "Sa sini nga kasugtanan buy-an ko ikaw. Naghimo sila sing kasugtanan kag ginpalakat niya sia.
Ang Isa ka Propeta Nagpakalain kay Acab
35 Sa sugo sang Ginoo, ang isa ka katapo sang mga propeta nagsugo sa pareho niya nga propeta, "Sumbaga ako!" Pero indi sia.
36 Gani nagsiling sia sa iya, "Tungod kay wala ka magpati sa sugo sang Ginoo, ang leon magapatay sa imo, sa imo lang paghalin diri." Paghalin lang niya, ang isa ka leon nagpalapit kag nagpatay sa iya.
37 Dayon ini man nga propeta nagkadto sa isa na man ka tawo kag nagsiling, "Sumbaga ako!" Nagtuman ang tawo kag ginsumbag sia sing tudo gid.
38 Ginbugkosan sang propeta ang iya nawong agod nga indi sia makilala, kag naglakat sia kag nagtindog sa luyo sang dalan nga naghulat nga mag-agi ang hari sang Israel.
39 Sa nagaagi ang hari, ang propeta nagtawag sa iya kag nagsiling, "Mahal nga Hari, nagpakig-away ako sa isa ka inaway sang gindala sang isa ka soldado ang nadakpan niya nga kaaway kag nagsiling sia. 'Bantayi ini nga tawo, kon makapalagyo sia ikaw ang patyon ko, kon indi gani, magbayad ka sing 3,000 ka bilog nga pilak.'
40 Pero masako ako sa iban nga mga butang, kag ang tawo nakapalagyo." Ang hari nagsabat, "Naghukom ka sang imo kaugalingon, kag dapat ka magbaton sang silot."
41 Ginhukas sang propeta ang bugkos sa iya nawong, kag sa gilayon nakilala sia sang hari nga isa sang mga propeta.
42 Dayon ang propeta nagsiling sa hari, "Amo ini ang ginasiling sang Ginoo: 'Tungod kay ginpabay-an mo nga makapalagyo ang tawo nga akon ginsiling nga patyon, pagabayaran mo ini sang imo kabuhi, kag ang imo mga hangaway pagapapason tungod kay imo ginpabay-an nga makapalagyo ang iya mga hangaway.’"
43 Ang hari nagpauli sa Samaria nga nagapaluya kag nagapalibog.


dSa iban nga dumaan nga mga pagbadbad nila; sa Hebreo nimo.
eAng isa ka dumaan nga pagbadbad gin-agaw; sa Hebreo ginlaglag.

1 MGA HARI - Kapitulo 19

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
Si Elias sa Bukid sang Sinai
1 Si Haring Acab nagsugid sa iya asawa nga si Jezebel, sang tanan nga ginhimo ni Elias, kag kon paano ginpamatay ni Elias ang tanan nga mga propeta ni Baal.
2 Si Jezebel nagpadala sini nga mensahi kay Elias: "Kabay nga ang mga dios magpatay sa akon kon sa mga amo sini nga tion buas indi ko mahimo sa imo ang ginhimo nimo sa mga propeta.”
3 Si Elias hinadlukan, kag nagpaIagyo sia agod indi mapatay. Gindala niya ang iya suloguon kag nagkadto sa Beerseba sa Juda. Ginbilin niya didto ang iya
4 suloguon kag naglakat sia sa bug-os nga adIaw sa desierto. Nagdulog sia kag nagpungko sa landong sang kahoy kag naghandom sia nga mapatay na lang. Nagpangamuyo sia, "Indi na ako makaagwanta, GINOO. Kuhaa na lang ang akon kabuhi. Maayo pa nga mapatay na lang ako!"
5 Naghigda sia sa idalom sang kahoy kag natulogan. Sa hinali ang anghel nagtandog sa iya kag nagsiling, "Bangon ka kag magkaon."
6 Nagpanghulonghulong sia kag sa iya ulohan may bibingka kag isa ka tibod nga tubig. Nagkaon sia kag nag-inom kag naghigda liwat.
7 Ang anghel sang Ginoo nagbalik kag ginpukaw sia liwat nga nagasiling, "Bangon ka kag magkaon, kay ang lalakton tama pa kalawig para sa imo."
8 Si Elias nagbangon, nagkaon kag nag-inom, kag ang pagkaon naghatag sa iya sing tuman nga kusog sa paglakat sing 40 ka adlaw pakadto sa Sinai, ang balaan nga bukid.
9 Didto nagsulod sia sa kuweba sa pagtulog sang gab-i. Sa hinali ang GINOO naghambal sa iya, “Elias, nagaano ka diri?”
10 Nagsabat sia, “GINOONG Dios nga Makagagahom, nag-alagad ako sa imo, sa imo lamang, sa wala sing untat. Pero ang mga tawo sang Israel naglapas sang ila kasugtanan sa imo, ginpangguba nila ang imo mga altar, kag ginpamatay ang tanan mo nga mga propeta. Ako lamang ang nabilin, kag nagatinguha sila sa pagpatay sa akon.”
11 Ang GINOO nagsiling sa iya, “Gwa ka kag magtindog sa atubangan ko sa ibabaw sang bukid.” Dayon ang Ginoo nag-agi kag nagpadala sing mabaskog nga hangin nga nagtay-og sang mga bakulod kag nagpugday sang dalagku nga mga bato, pero ang GINOO wala sa hangin. Ang hangin nag-untat sa paghuyop, kag dayon naglinog, pero ang GINOO wala sa linog.
12 Sa tapos ang linog may kalayo, pero ang GINOO wala sa kalayo. Kag sa tapos ang kalayo may mahinay nga tingog nga nagahutik.
13 Pagkabati ni Elias sini gintabunan niya ang iya nawong sang iya kunop, naggwa kag nagtindog sa puwertahan sang kuweba. Ang tingog nagasiling sa iya, “Elias, nagaano ka diri?”
14 Nagsabat sia, “GINOONG Dios nga Makagagahom, nag-alagad ako sa imo, sa imo lamang, sa wala sing untat. Pero ang mga tawo sang Israel naglapas sang ila kasugtanan sa imo, ginpangguba nila ang imo mga altar, kag ginpamatay ang tanan mo nga mga propeta. Ako lamang ang nabilin, kag nagatinguha sila sa pagpatay sa akon.”
15 Ang GINOO nagsiling, “Balik ka kag magkadto sa desierto malapit sa Damasco. Sulod ka sa siyudad kag haplason si Hazael nga manginhari sang Siria,
16 kag si Jehu nga anak ni Nimsi nga manginhari sang Israel. Haplasa man si Eliseo nga anak ni Safat gikan sa Abelmehola sa pagbulos sa imo subong propeta.
17 Ang bisan sin-o nga makapalagyo sa pagpamatay ni Hazael pagapatyon ni Jehu, kag ang bisan sin-o nga makapalagyo kay Jehu pagapatyon ni Eliseo.
18 Pero magabilin ako sing 7,000 ka mga tawo nga buhi sa Israel—ang tanan nga nag-unong sa akon kag wala magluhod ukon maghalok kay Baal.”
Ang Pagtawag kay Eliseo
19 Si Elias naglakat kag nakita niya si Eliseo nga nagaarado sang dose ka paris nga mga baka. May onse ka paris sa una niya kag nagaarado sia sang katapusan nga pari. Gin-uba ni Elias ang iya kunop kag gintaklap kay Eliseo.
20 Dayon ginbayaan ni Eliseo ang iya mga baka, kag naglagas kay Elias kag nagsiling, “Mahalok anay ako sa akon amay kag iloy sa pagpaalam sa ila, kag dayon magaupod ako sa imo.” Si Elias nagsabat, “Sigi, balik ka. Wala ako nagapugong sa imo!”c
21 Dayon si Eliseo nagbalik sa iya mga baka, gin-ihaw niya ini kag gingamit niya ang mga gota nga gatong sa pagluto sang karne. Ginhatag niya ang linuto sa mga tawo kag ginkaon nila ini. Dayon naglakat sia kag nagsunod kay Elias subong iya kabulig.


cSigi . . . sa imo; ukon Magpadayon ka, pero balik ka kay ang bag-o ko lang ginhimo sa imo importante.

1 MGA HARI - Kapitulo 18

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
Si Elias kag ang mga Propeta ni Baal
1 Nagligad ang mga tion, kag sa ikatlo nga tuig sang tingadlaw, ang Ginoo nagsiling kay Elias, "Lakat kag magpakita ka kay Haring Acab, kag ako magapadala sing ulan."
2 Gani naglakat si Elias. Karon ang tiggulotom tama gid sa Samaria,
3 gani ginpatawag ni Acab si Abdias nga nagadumala sang palasyo. Si Abdias matutom nga manugsimba sa GINOO,
4 kag sang ginpamatay ni Jezebel ang mga propeta sang Ginoo gintago ni Abdias ang 100 ka mga propeta sa kuweba sa tag-50 ang tagsa ka grupo kag ginhatagan niya sila sing kalan-on kag tubig.
5 Si Acab nagsiling kay Abdias, "Malakat kita kag tan-awon ta ang tagsa ka tuboran kag ang tagsa ka kasapaan sa duta kon makakita kita sing tuman nga hilamon agod indi mapatay ang aton mga kabayo kag mga mula. Basi pa lang nga indi kinahanglan nga patyon naton ang bisan isa sang aton mga kasapatan."
6 Nagkasugot sila kon diin nga bahin sang duta ang pagakadtuan sang tagsa sa ila, kag nagbulagay sila kag naglakat sa ila kaladtuan.
7 Sang nagalakat si Abdias, sa hinali nasugata niya si Elias. Nakilala niya sia, gani nagsaludo sia sa iya atubangan kag nagpamangkot, "Halangdon nga Elias, ikaw gid bala?”
8 Nagsabat sia, "Huo, si Elias ako. Lakat ka kag singgana ang imo agalon nga hari nga yari ako diri!"
9 Si Abdias nagsabat, "Ano bala ang nahimo ko nga ibutang mo ako sa katalagman. Ipapatay mo ako kay Haring Acab?
10 Sa ngalan sang buhi nga Ginoo nga imo Dios, nagasumpa ako nga ang hari nagpapangita sa imo sa tagsa ka pungsod sa kalibutan. Kon sugiran gani sia nga wala ikaw didto ginapasumpa niya ang pangulo sina nga pungsod nga wala ka didto.
11 Kag karon gusto mo magkadto ako sa iya kag sugiran sia nga yari ikaw diri?
12 Ti, abi kon paghalin ko lang diri ang espiritu sang Ginoo magdala sa imo sa duog nga wala mahibal-i? Dayon kon singganan ko si Acab nga yari ikaw diri, kag indi niya ikaw makita, pagapatyon niya ako. Dumdoma nga matutom ako nga manugsimba sa Ginoo halin sang bata pa ako.
13 Wala bala ikaw makabati nga sang si Jezebel nagpamatay sang mga propeta sang GINOO gintago ko ang 100 sa ila mga kuweba sa tag-50 ang kada grupo kag ginhatagan ko sila sang kalan-on kag tubig?
14 Kag karon ginasugo mo ako sa pagkadto kag sa pagsugid sa hari nga yari ikaw diri. Patyon niya ako!”
15 Si Elias nagsabat, "Sa ngalan sang Ginoo nga Makagagahom, nga akon ginaalagad, nagasaad ako nga magapakita ako sa hari karon nga adlaw.”
16 Gani si Abdias nagkadto kay Haring Acab kag ginsingganan sia, kag si Acab naglakat sa pagpakigkita kay Elias.
17 Pagkakita ni Acab sa iya nagsiling sia, "Yari ka gali, ang manugpagamo sa Israel!”
18 Si Elias nagsabat, "Indi ako manugpagamo, kundi ikaw kag ang imo amay. Wala ka magtuman sa mga sugo sang Ginoo kag ginasimba mo ang mga diosdios ni Baal.
19 Karon mandoi ang tanan nga mga tawo sang Israel sa pagpakigkita sa akon sa bukid sang Carmelo. Dalha ang 450 ka mga propeta ni Baal kag ang 400 ka mga propeta sang dios nga si Ashera nga ginasagod ni Jezebel nga Rayna."
20 Gani si Acab nagpatawag sing tingob sang tanan nga mga Israelinhon kag sang mga propeta ni Baal sa bukid sang Carmelo.
21 Si Elias nagkadto sa mga tawo kag nagsiling, “San-o pa bala kamo magpamat-ud sa inyo kaugalingon? Kon ang GINOO Dios, simbahan ninyo sia; pero kon si Baal ang Dios, simbaha ninyo sia!” Pero ang mga tawo naghipos lamang.
22 Dayon si Elias nagsiling, “Ako lamang ang propeta sang GINOO nga nabilin, pero may yara nga 450 ka mga propeta ni Baal.
23 Magdala kamo diri sing duha ka baka nga toro; ipakuha sa ila ang isa, patyon ini kag lasaon, kag ibutang sa ibabaw sang gatong, pero indi pagdabukan. Himuon ko man ini sa isa ka baka nga toro.
24 Dayon papangamuyoa ang mga propeta ni Baal sa ila dios, kag ako magapangamuyo sa GINOO, kag ang magasabat paagi sa iya pagpadala sing kalayo amo ang Dios.” Ang mga tawo nagsinggit sa pagpasugot.
25 Dayon si Elias nagsiling sa mga propeta ni Baal, “Tungod kay madamo kamo, kuhaa ninyo ang isa ka baka nga toro kag mag-una kamo sa paghanda sini. Pangamuyo kamo sa inyo dios, pero indi ninyo pagdabuki ang gatong.”
26 Ginkuha nila ang baka nga gindala sa ila, ginhanda ini, kag nagpangamuyo kay Baal tubtob nag-udto. Nagsinggit sila, “Baal, sabta kami!” Kag nagpadayon sila sa pagsaot palibot sa altar nga ila ginpatindog. Pero wala gid sing may nagsabat.
27 Sang udto na si Elias nagyaguta sa ila nga nagasiling, “Tunogtunoga ninyo nga pangamuyo. Dios sia! Ayhan nagadalamguhon lang sia, ukon nagapahuwayhoway, ukon ayhan nagpanlakaton. Ukon ayhan nagakatulog sia kag kinahanglan pukawon ninyo sia!”
28 Gani ang mga propeta nagpangamuyo sing tudo pa gid, kag ginpilas nila ang ila kaugalingon sang mga sundang kag mga daga, suno sa ila kinabatasan, tubtob ang dugo nag-agay.
29 Nagpadayon sila sa pagpanawag kag pagsinggit tubtob sa kahapunanon, pero wala gid sing may nagsabat, wala gid sing tinimoktimok.
30 Dayon si Elias nagsiling sa mga tawo, “Palapit kamo sa akon.” Tanan sila nagtipon sa palibot niya. Dayon ginkaayo niya ang altar sang GINOO nga naguba.
31 Nagkuha sia sing dose ka bato, isa para sa tagsa ka tribo sang mga kaliwat ni Jacob, ang tawo nga ginhingalanan sang GINOO nga Israel.
32 Gingamit niya ini nga mga bato sa pagkaayo sang altar para sa pagsimba sa GINOO. Nagkutkot sia sing kanal sa palibot sini, nga sarang masudlan sing gabang sa lata nga tubig.
33 Dayon ginbutang niya ang gatong sa altar, ginhiwahiwa ang baka nga toro, kag gintungtong ini sa ibabaw sang gatong.
34 Nagsiling sia, “Pun-a ninyo ang apat ka banga sing tubig kag ibubo ini sa halad kag sa gatong. Ginhimo nila ini kag nagsiling sia, “Himoa ninyo liwat.” Kag ginhimo nila liwat. Dayon nagsiling pa gid sia, “Himoa pa gid ninyo liwat.” Kag ginhimo pa gid nila liwat.
35 Ang tubig nag-ilig sa palibot sang altar kag napuno ang kanal.
36 Sa kahapunanon sa tion nga ginadulot ang halad, si Elias nga propeta nagpalapit sa altar kag nagpangamuyo, “O GINOO, ang Dios ni Abraham, ni Isaac, kag ni Jacob, pamatud-i karon nga ikaw Dios sang Israel, kag ako imo alagad nga naghimo sini tanan sa imo sugo.
37 Sabta ako, GINOO, sabta ako, agod ini nga mga tawo magakilala nga ikaw, ang GINOO, amo ang Dios kag ikaw nagadala sa ila pabalik sa imo kaugalingon.”b
38 Ang GINOO nagpadala sing kalayo, kag ginsunog ang halad, ang kahoy, ang mga bato, kag ang duta, kag naghubas sang tubig sa kanal.
Ang GINOO nagpadala sing kalayo. (18:38)
39 Sang pagkakita sini sang mga tawo naghapa sila sa duta kag nagsiling, “Ang GINOO amo ang Dios, ang GINOO lamang amo ang Dios!”
40 Si Elias nagmando, “Dakpa ninyo ang mga propeta ni Baal; indi pagpapalagyuha ang bisan isa sa ila!” Gindakop nila sila tanan, kag gindala sila ni Elias sa sapa sang Cison kag ginpamatay sila.
Ang Pag-untat sang Tingadlaw
41 Dayon si Elias nagsiling kay Haring Acab, “Karon lakat ka kag magkaon. Mabatian ko ang huganas sang ulan nga nagapakari.”
42 Samtang si Acab naglakat agod magkaon, si Elias nagsaka sa putokputokan sang bukid sang Carmelo, sa diin nagduko sia sa duta nga ang iya ulo yara sa gin-utlan sang iya duha ka tuhod.
43 Nagsiling sia sa iya suloguon, “Lakat ka kag maglantaw sa dagat.” Ang suloguon naglakat kag nagbalik nga nagasiling, “Wala ako sing may nakita bisan ano.” Kapito gid sia ginsingganan ni Elias nga maglakat kag maglantaw.
44 Sa ikapito nga tion nagbalik sia kag nagsiling, “Nakita ko ang diutay nga gal-om nga indi gani magdaku sa palad sang tawo nga nagapaibabaw halin sa lawod.” Si Elias nagmando sa iya alagad, “Kadto ka kay Haring Acab kag singgana sia nga magsakay sia sa iya karuwahi kag magpauli sa indi pa sia maabtan sang ulan.”
45 Sa wala madugay ang langit nakulapan sang madulom nga gal-om, ang hangin nagsugod sa paghuyop, kag ang madamol nga ulan nagsugod sa pagtupa. Si Acab nagsakay sa iya karuwahi kag nagbalik sa Jezreel.
46 Ang gahom sang GINOO nag-abot kay Elias: ginwagkusan niya sing hugot ang iya bayu sa iya hawak kag nagdalagan sing una kay Acab pakadto sa dulonan sang Jezreel.


bikaw nagadala sa ila pabalik sa imo kaugalingon; ukon ikaw mismo ang nagpaliso sa ila palayo sa imo.

1 MGA HARI - Kapitulo 17

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
Si Elias kag ang Tingadlaw
1 Ang isa ka propeta nga ginhingalanan kay Elias, halin sa Tisbe sa Galaad, nagsiling kay Haring Acab, "Sa nagakabuhi ang GINOO ang Dios sang Israel, nga akon ginaalagad, ginasingganan ko ikaw nga wala sing tun-og ukon ulan sa madason nga duha ukon tatlo ka tuig tubtob magsiling ako.”
2 Dayon ang Ginoo nagsiling kay Elias,
3 “Halin ka sa sini nga duog kag magkadto pa sidlangan kag magpanago ka malapit sa sapa sang Carit, sa sidlangan sang Jordan.
4 Ang sapa magahatag sa imo sing tubig nga ilimnon, kag ginsugo ko ang mga uwak sa pagdala sa imo sing pagkaon didto."
5 Si Elias nagtuman sang sugo sang Ginoo, kag naglakat sia kag nagtener sa luyo sang sapa sang Carit.
6 Nag-inom sia sapa, kag ang mga uwak nagdala sa iya sing kan-on kag sud-an kada aga kag kada gab-i.
7 Sa wala madugay, tungod nga wala sing ulan, ang sapa nagmala.
Si Elias kag ang Babayi nga Balo sa Sarepta
8 Dayon ang GINOO nagsiling kay Elias,
9 “Karon kadto ka sa banwa sang Sarepta nga malapit sa Sidon kag didto ka magpuyo. Ginsugo ko ang isa ka babayi nga balo nga nagapuyo didto sa pagpakaon sa imo.”
10 Gani si Elias nagkadto sa Sarepta, kag sang pag-abot niya sa puwerta sang banwa nakita niya ang isa ka babayi nga nagapangahoy. Nagsiling sia sa babayi, “Palihog paimna ako.”
11 Sang nagalakat ang babayi sa pagkuha sing tubig nagsiling pa gid sia, “Kag dalhi man ako sing kalan-on.”
12 Nagsabat sia, “Sa ngalan sang buhi nga GINOO nga imo Dios, nagasumpa ako nga wala ako sing kalan-on. Ang nabilin ko nga arina isa na gid lang ka hakop sa yahong kag diutay nga lana sa tibod. Nagkari ako diri sa pagpangahoy agod sa akon pagpauli maluto ko ang diutay nga nabilin para sa akon kag sa akon anak nga lalaki. Amo na ini ang katapusan namon nga pagkaon kag dayon mapatay kami sa gutom.”
13 Si Elias nagsiling sa iya, “Indi ka magpalibog. Lakat ka kag magluto sang inyo pagkaon. Pero lutoi anay ako sing diutay nga tinapay sa imo arina kag dalha diri sa akon, kag dayon lutoa ang nabilin para sa imo kag sa imo anak.
14 Kay amo ini ang ginasiling sang GINOO, ang Dios sang Israel, ‘Ang yahong indi maubosan sing arina kag ang tibod indi maubosan sing lana tubtob sa adlaw nga ako, ang GINOO, magapadala sing ulan.’”
15 Ang balo naglakat kag ginhimo niya ang ginsiling ni Elias, kag tanan sila wala mawad-i sing pagkaon sa sulod sang madamo nga mga inadlaw.
16 Subong sang ginsaad sang GINOO paagi kay Elias,  ang yahong wala maubosi sing arina kag ang tibod wala maubosi sing lana.
17 Sang ulihi, ang anak sang balo nagmasakit. Nagdalom kag nagdalom ang iya balatian, kag sang ulihi nabugto ang iya ginhawa.
18 Nagsiling ang balo kay Elias, "Tawo sang Dios, ngaa ginhimo mo ini sa akon? Nagkari ka bala sa pagpahanumdom sa Dios sang akon mga sala, kag nagdala sing kamatayon sa akon anak?”
19 Si Elias nagsiling, "Ihatag ang bata sa akon. Ginkuha niya ang bata sa babayi, kag gindala niya ang bata sa kuwarto sa ibabaw sa diin sia nagatener kag ginpahigda niya sia.
20 Dayon nagpangamuyo sia sing mabaskog, "O Ginoo nga akon Dios, ngaa ginhimo mo ining masubo nga butang sa sini nga balo? Nagmaluloy-on sia kag nag-atipan sa akon, kag karon ginpatay mo ang iya anak!"
21 Dayon ginhap-an ni Elias ang bata sing makatlo kag nagpangamuyo, "O Ginoo nga akon Dios, buhia ini nga bata!"
22 Ang Ginoo nagsabat sang pangamuyo ni Elias kag ang bata nagginhawa liwat kag nabuhi.
23 Gindala ni Elias ang bata sa idalom sa iya iloy, kag nagsiling sa iya, "Tan-awa, ang imo bata buhi!"
24 Ang balo nagsabat, "Karon nahibal-an ko nga ikaw tawo sang Dios, kag matuod nga ang GINOO nagahambal paagi sa imo!"

1 MGA HARI - Kapitulo 16

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
1 Ang Ginoo naghambal kay Jehunga propeta nga anak ni Hanani, kag amo ini ang ginsiling niya para kay Baasa:
2 "Ginbayaw ko ikaw gikan sa yab-ok kag ginhimo ko ikaw nga pangulo sang akon mga tawo nga Israel, pero nagpakasala ka, kaangay kay Jeroboam, kag gindala ang akon mga tawo sa pagpakasala. Ang ila mga sala nagpaakig sa akon,
3 gani tapuson ko ikaw kag ang imo panimalay, subong sang ginhimo ko kay Jeroboam.
4 Ang bisan sin-o nga katapo sang imo panimalay nga mapatay sa siyudad pagakaunon sang mga ido, kag ang bisan sin-o nga mapatay sa wayang pagakaunon sang mga uwak.”
5 Ang tanan nga mga ginhimo ni Baasa, kag ang tanan niya nga maisog nga mga binuhatan nasulat sa Maragtas sang mga Hari sang Israel.
6 Si Baasa napatay kag ginlubong sa Tirsa, kag ang iya anak nga si Ela nagbulos sa iya subong nga hari.
7 Ang mensahi sang Ginoo batok kay Baasa kag sa iya panimalay ginhatag ni Jehu nga propeta tungod sang mga sala nga nahimo ni Baasa batok sa GINOO. Ginpaakig niya ang Ginoo indi lamang sang kalautan nga iya ginhimo, pareho sang ginhimo ni Haring Jeroboam nga una sa iya, kundi tungod man kay ginpatay niya si Jeroboam kag ang bug-os niya nga panimalay.
Si Haring Ela sang Israel
8 Sa ika-26 nga tuig sang paghari ni Haring Asa sa Juda, si Ela nga anak ni Baasa nanginhari sang Israel, kag naggahom sia sa Tirsa sing duha ka tuig.
9 Si Zimri nga isa sang iya mga opisyales nga amo ang nagadumala sang katunga sang mga karuwahi sang hari naghimbon batok sa iya. Isa ka adlaw ang hari nagapahuboghubog sa Tirsa, sa balay ni Arsa nga amo ang nagadumala sang palasyo.
10 Si Zimri nagsulod sa balay, ginpatay si Ela, kag gintal-usan sia subong nga hari. Natabo ini sang ika-27 nga tuig sang paggahom ni Haring Asa sang Juda.
11 Paghari ni Zimri ginpatay niya ang tanan nga mga katapo sang panimalay ni Baasa. Ang tanan niya nga mga paryente nga lalaki kag mga amigo iya ginpamatay.
12 Gani, suno sa ginsiling sang GINOO batok kay Baasa paagi kay Jehu nga propeta, ginpamatay ni Zimri ang tanan nga panimalay ni Baasa.
13 Ginpaakig ni Baasa kag sang iya anak nga si Ela ang Ginoo, ang Dios sang Israel, tungod sang ila pagsimba sa mga diosdios kag tungod sang ila pagdala sa Israel sa pagpakasala.
14 Ang tanan nga mga ginhimo ni Ela nasulat sa Maragtas sang mga Hari sa Israel.
Si Haring Zimri sang Israel
15 Sa ika-27 nga tuig sang paggahom ni Haring Asa sang Juda, si Zimri naggahom sa Tirsa para sa bug-os nga Israel sa sulod sang pito ka adlaw. Ang mga Israelinhon nga hangaway nagakibon sang siyudad sang Gibeton sa Filistia,
16 kag sang pagkabati nila nga si Zimri naghimbon batok sa hari nga si Ela kag ginpatay niya sia, ginhimo nila dayon si Omri, nga pangulo sang ila mga hangaway, nga hari sang Israel.
17 Si Omri kag ang iya mga hangaway naghalin sa Gibeton kag nagkadto sa pagkibon sang Tirsa.
18 Sang pagkakita ni Zimri nga ang siyudad naagaw na, nagkadto sia sa nasulod nga pamakod sang palasyo, kag gintutdan niya ang palasyo. Dayon napatay sia sa dabdab sang kalayo.
19 Natabo ini tungod sang iya mga sala sa Ginoo. Pareho kay Jeroboam nga una sa iya ginpalain man niya ang buot sang Ginoo tungod sang iya mga sala kag sa iya pagdala sa Israel sa pagpakasala.
20 Ang tanan nga mga ginhimo ni Zimri, lakip ang iya paghimbon, nasulat sa Maragtas sang mga Hari sang Israel.
Si Haring Omri sang Israel
21 Ang mga tawo sang Israel wala mag-isa: ang iban sa ila Iuyag maghimo nga hari kay Tibni nga anak ni Ginat, kag ang iban luyag kay Omri.
22 Sang ulihi ang luyag kay Omri nagdaog, si Tibni napatay kag si Omri nanginhari.
23 Gani sa ika-31 nga tuig sang paggahom ni Haring Asa sang Juda, si Omri nanginhari sang Israel, kag naggahom sia sa sulod sang 12 ka tuig. Sa nahauna nga anom ka tuig naggahom sia sa Tirsa,
24 kag dayon ginbakal niya ang bakulod sang Samaria sing 6,000 ka bilog nga pilak sa tawo nga ginhingalanan kay Semer. Si Omri nagbutang sing pamakod sa bakulod, ginbutangan niya sing banwa didto, kag ginhingalanan ini Samaria suno sa ngalan nga Semer nga amo ang tag-iya anay sang bakulod.
25 Si Omri nagpakasala sa Ginoo sing labi sa ila nga nahauna sa iya.
26 Pareho kay Jeroboam nga nahauna sa iya, ginpaakig niya ang Ginoo, ang Dios sang Israel, sa iya pagpakasala kag sa pagdala sa mga tawo sa pagpakasala kag sa pagsimba sa mga diosdios.
27 Ang tanan nga ginhimo ni Omri, kag ang tanan niya nga maisog nga mga binuhatan nasulat sa Maragtas sang mga Hari sang Israel.
28 Si Omri napatay kag ginlubong sa Samaria, kag ang iya anak nga si Acab nagbulos sa iya subong nga hari.
Si Haring Acab sang Israel
29 Sa ika-38 nga tuig sang paggahom ni Haring Asa sa Juda, si Acab nga anak ni Omri nanginhari sang Israel, kag naggahom sia sa Samaria sing 22 ka tuig.
30 Nagpakasala sia sa Ginoo labaw sa ila nga nahauna sa iya.
31 Kulang pa para sa iya ang pagpakasala pareho kay Haring Jeroboam. Sobra pa ang iya ginhimo. Ginpangasawa niya si Jezebel, ang bata ni Haring Etbaal sang Sidon kag ginsimba niya si Baal.
32 Nagpatindog sia sing templo sa Samaria para kay Baal, naghimo sia sing altar para sa iya kag ginbutang ini sa templo.
33 Nagpatindog man sia sing balaan nga palo para sa pagsimba sa diosa nga si Ashera. Naghimo sia sing labaw sa tanan nga mga hari sang Israel nga nahauna sa iya sa pagpaakig sa GINOO, ang Dios sang Israel.
34 Sa tion sang iya paggahom si Hiel nga taga-Betel nagpatindog liwat sang Jerico. Suno sa gintagna sang Ginoo paagi kay Josue nga anak ni Nun, napatay ang kamagulangan nga anak ni Heil nga si Abiram sang pagpatindog niya sang sadsaran sang Jerico, kag napatay ang iya kamanghuran nga anak nga si Segub sang pag-obra niya sang mga puwerta.

1 MGA HARI - Kapitulo 15

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
Si Haring Abias sang Juda
(2 Cron. 13:1—14:1)
1 Sa ika-18 nga tuig sang paghari ni Haring Jeroboam sa Israel, si Abias naghari sa Juda,
2 kag naggahom sia sing tatlo ka tuig sa Jerusalem. Ang iya iloy amo si Maaca nga anak ni Absalom.
3 Naghimo sia sing mga sala pareho sang nahimo sang iya amay kag indi bug-os ang iya pag-alagad sa Ginoo nga iya Dios pareho sang katutom sang iya apoy nga si David.
4 Pero tungod kay David, ang Ginoo nga iya Dios naghatag kay Abias sing anak nga lalaki nga magatal-os sa iya sa paggahom sa Jerusalem, kag sa pagpapag-on sa Jerusalem batok sa mga kaaway.
5 Ginhimo ini sang Ginoo tungod si David naghimo sang naluyagan sang Ginoo kag wala gid sia maglapas sang iya mga sugo, wala labot sa natabo kay Urias nga Hethanon.
6 Sa sulod sang mga tinuig nga si Abias nagagahom si Abias kag si Jeroboam pirme lang nagaaway.
7 Kag ang tanan nga mga ginhimo ni Abias nasulat sa Maragtas sang mga Hari sang Juda.
8 Si Abias napatay kag ginlubong sa Jerusalem kag ang iya anak nga si Asa nagbulos sa iya subong hari.
Si Haring Asa sang Juda
(2 Cron. 15:16—16:6)
9 Sa ika-20 nga tuig sang paggahom ni Haring Jeroboam sa Israel, si Asa nanginhari sa Juda,
10 kag naggahom sia sing 41 ka tuig sa Jerusalem. Ang iya lola amo si Maaca, ang anak ni Absalom.
11 Si Asa naghimo sang naluyagan sang Ginoo, subong sang ginhimo sang iya tigulang nga si David.
12 Gintabog niya gikan sa pungsod ang tanan nga mga lalaki kag mga babayi nga nagabaligya sang ila dungog nga nagaalagad sa mga altar sang mga diosdios, kag ginpangguba niya ang tanan nga mga diosdios nga ginhimo sadtong mga una sa iya.
13 Ginkuha niya sa iya lola ang iya pagkarayna, kay si Maaca naghimo sing makangilil-ad nga diosdios sa pagsimba kay Ashera, ang diosa nga nagapabata sang baw-as. Ginpulod ni Asa ang diosdios kag ginsunog ini malapit sa sapa sang Cedron.
14 Bisan ang mga altar para sa diosdios wala mapangguba, si Asa nagpadayon nga matutom sa Ginoo sa bug-os sang iya kabuhi.
15 Ginbutang niya sa Templo ang tanan nga mga butang nga ginhalad sa Dios sang iya amay, lakip ang mga galamiton nga bulawan kag pilak nga iya mismo ginhalad sa Dios.
16 Si Haring Asa sang Juda kag si Haring Baasa sang Israel pirme lang nagainaway samtang yara sila sa gahom.
17 Gingubat ni Baasa ang Juda kag ginpamakuran ang Rama agod wala sing may  makagwa ukon makasulod sa Juda.
18 Gani si Haring Asa nagkuha sang tanan nga pilak kag bulawan nga nabilin sa Templo kag palasyo, kag ginpadala paagi sa iya mga opisyales pakadto sa Damasco sa kay Haring Benhadad sang Siria, nga anak ni Tabrimon kag apo ni Hesion, kag nagtugon sini:
19 "Magdampiganay kita, subong sang aton mga ginikanan. Ini nga pilak kag bulawan regalo ko sa imo. Karon indi ka na magdampig kay Haring Baasa agod nga kuhaon niya ang iya hangaway sa akon duta."
20 Si Haring Benhadad nagsugot sa hinyo ni Asa, kag ginpadala niya ang iya mga pangulo nga mga hangaway kag ang mga hangaway sa pagsalakay sang mga siyudad sang Israel. Gin-agaw nila ang Ijon, Dan, Abel Bet Maaca, ang Cinerat, wala labot sang bug-os nga duta sang Neftali.
21 Sang pagkabati ni Haring Baasa sang natabo, nag-untat sia sa pagbutang sing mga pamakod sa Rama kag nagkadto sia sa Tirsa.
22 Dayon si Haring Asa nagpadala sing mando sa bug-os nga Juda nga ang tanan—wala gid pinilian—magbulig sa pagdala halin sa Rama sang mga bato kag mga tablon nga gingamit ni Baasa sa pagpamakod sang Rama. Si Asa naggamit sini sa pagpamakod sang Mispa kag dayon sang Geba, ang banwa sa duta ni Benjamin.
23 Ang tanan nga mga ginhimo ni Haring Asa, ang iya maisog nga mga binuhatan kag ang mga banwa nga iya ginpamakuran, nasulat tanan sa Maragtas sang mga Hari sang Juda. Pero sang tigulang na sia nalupog sia tungod sang balatian sa iya tiil.
24 Si Asa napatay kag ginlubong sa Jerusalem, kag ang iya anak nga si Josafat nagbulos sa iya subong hari.
Si Haring Nadab sang Israel
25 Sa ikaduha nga tuig sang paghari ni Haring Asa sang Juda, ang anak ni Haring Jeroboam nga si Nadab nanginhari sang Israel, kag naggahom sia sa sulod sang duha ka tuig.
26 Subong sang iya amay nga una sa iya nagpakasala sia batok sa Ginoo kag nagdala sa Israel sa pagpakasala.
27 Si Baasa nga anak nga lalaki ni Ahias sang tribo ni Isacar naghimbon batok kay Nadab kag ginpatay sia samtang si Nadab kag ang iya hangaway nagakibon sang siyudad sang Gibeton sa Filistia.
28 Natabo ini sang ikatlo nga tuig sang paghari ni Haring Asa sang Juda. Gani si Baasa nagbulos kay Nadab nga hari sang Israel.
29 Sa gilayon nagplano sia sa pagpatay sang tanan nga katapo sang panimalay ni Jeroboam. Kag suno sa ginsiling sang Ginoo paagi sa iya alagad, si Ahias nga propeta nga taga-Silo, ang tanan nga mga katapo sang panimalay ni Jeroboam ginpatay kag wala gid sing isa nga nabilin.
30 Natabo ini tungod kay ginpaakig ni Jeroboam ang Ginoo, ang Dios sang Israel, sa iya pagpakasala kag gindala niya ang Israel sa pagpakasala.
31 Ang tanan nga mga ginhimo ni Nadab nasulat sa Maragtas sang mga Hari sang Israel.
32 Si Haring Asa sang Juda kag si Haring Baasa sang Israel masunson nga nagaaway samtang yara sila sa gahom.
Si Haring Baasa sang Israel
33 Sa ikatlo nga tuig sang paghari ni Haring Asa sang Juda, si Baasa nga anak ni Ahias nanginhari sang bug-os nga Israel, kag naggahom sia sa Tirsa sa sulod sang 24 ka tuig.
34 Nagpakasala sia batok sa Ginoo kag gindala niya ang Israel sa pagpakasala pareho kay Haring Jeroboam nga una sa iya.

1 MGA HARI - Kapitulo 14

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
Ang Kamatayon sang Anak ni Jeroboam
1 Sa sadto nga tion si Abias nga anak nga lalaki ni Haring Jeroboam nagmasakit.
2 Si Jeroboam nagsiling sa iya asawa, "Magpakunokuno ka agod wala sing may makakilala sa imo. Dayon kadto ka sa Silo, sa diin nagapuyo si Ahias nga propeta, ang nagsiling nga manginhari ako sang Israel.
3 Dalhi sia sing napulo ka barita nga tinapay, mga kalan-unon, kag isa ka tibod nga dugos. Pamangkuta sia kon ano ang matabo, sa aton anak, kag sia magasugid sa imo.”
4 Gani nagkadto sia sa balay ni Ahias sa Silo. Indi na makakita si Ahias kay tigulang na sia.
5 Ang GINOO nagsiling sa iya nga ang asawa ni Jeroboam magaabot sa pagpamangkot sa iya nahanungod sang ila anak nga nagamasakit. Ang Ginoo nagsiling kay Ahias kon ano ang iya isiling. Sang pag-abot sang asawa ni Jeroboam, nagpakunokuno sia nga iban sia nga babayi.
6 Pero pagkabati ni Ahias nga nagapakari sia sa puwertahan, nagsiling sia, "Sulod. Nakahibalo ako nga asawa ikaw ni Jeroboam. Ngaa nagapakunokuno ka nga iban nga babayi? May malain ako nga balita para sa imo.
7 Lakat kag singgana si Jeroboam nga amo ini ang ginasiling sa iya sang Ginoo, ang Dios sang Israel, 'Ginpili ko ikaw gikan sa mga tawo kag ginhimo ko ikaw nga pangulo sang akon mga tawo nga Israel.
8 Ginkuha ko ang ginharian sa mga kaliwat ni David kag ginhatag ko ini sa imo. Pero indi ka kaangay sang akon alagad nga si David, nga mainunongon sing bug-os, nagtuman sang akon mga sugo, kag naghimo sang luyag ko lamang.
9 Naghimo ka sing dalagku nga mga sala sang sa mga naggahom sing una sa imo. Ginsikway mo ako, kag ginpaakig mo ako sa imo paghimo sing mga diosdios kag mga larawan nga metal agod pagsimbahon.
10 Tungod sini magadala ako sing kalaglagan sa imo panimalay, kag pamatyon ko ang tanan mo nga mga kaliwat nga lalaki, pamatan-on kag tigulang. Dulaon ko ang imo panimalay; pagasilhigon sila kaangay sang ipot.
11 Ang bisan sin-o nga katapo sang imo panimalay nga mapatay sa siyudad pagakaunon sang mga ido, kag ang mapatay sa wayang pagakaunon sang mga uwak. Ako, ang Ginoo, ang naghambal sini.'"
12 Kag si Ahias nagsiling pa gid sa asawa ni Jeroboam, “Karon magpauli ka. Sa pagsulod mo sa banwa ang imo anak nga lalaki mapatay.
13 Ang tanan nga mga tawo sang Israel magalalaw sa iya kag ilubong nila sia. Sia lamang ang katapo sang panimalay ni Jeroboam nga pagailubong sing nagakaigo, kay sia lamang ang nahamut-an sang Ginoo nga Dios sang Israel.
14 Ang Ginoo magabutang sing hari sa Israel nga magatapos sang paggahom sang panimalay ni Jeroboam!
15 Ang Ginoo magasilot sa Israel kag magakurog sia kaangay sang pagkurog sang tabun-ak sa kasulgan sang tubig. Pahalinon niya ang mga tawo sang Israel gikan sining maayo nga duta nga iya ginhatag sa ila mga katigulangan, kag iya sila palaptahon sa unhan sang suba sang Eufrates kay ginpaakig nila sia sa ila paghimo sing mga larawan sang diosa nga si Asera.
16 Patumbayaan sang Ginoo ang Israel tungod kay si Jeroboam nagpakasala kag nagdala sang mga tawo sang Israel sa pagpakasala.”
17 Ang asawa ni Jeroboam naglakat kag nagbalik sa Tirsa. Sang nagapasulod sia sa balay ang bata napatay.
18 Ang mga tawo sang Israel naglalaw kag naglubong sa iya, suno sa ginsiling sang GINOO paagi sa iya alagad nga propeta nga si Ahias.
Ang Pagkapatay ni Jeroboam
19 Ang tanan nga mga ginhimo ni Haring Jeroboam, ang mga inaway nga iya ginpakig-awayan kag ang iya paggahom nasulat tanan sa Maragtas sang mga Hari sang Israel.
20 Si Jeroboam naggahom subong hari sa sulod sang 22 ka tuig. Napatay sia kag ginlubong, kag ang iya anak nga si Nadab nagbulos sa iya subong hari.
Si Haring Rehoboam sang Juda 
(2 Cron. 11:5—12:15)
21 Si Rehoboam nga anak ni Salomon nagaedad sing 41 ka tuig sang paghari niya sa Juda, kag naggahom sia sing 17 ka tuig sa Jerusalem, ang siyudad nga ginpili sang Ginoo gikan sa mga kadutaan sang Israel nga duog sa diin sia pagasimbahon. Ang iloy ni Rehoboam amo si Naama nga taga-Amon.
22 Ang mga tawo sang Juda nagpakasala sa Ginoo kag naghimo sila sing sobra pa sang ginhimo sang ila mga katigulangan nga nagpaakig sa Ginoo sa ila.
23 Nagpatindog sila sing mga altar para sa ila indi matuod nga mga dios, kag nagpatindog sing bato nga mga haligi kag balaan nga mga palo nga ila pagasimbahon sa mga bakulod kag sa idalom sang madabong nga mga kahoy.
24 Ang malain pa gid kay may mga lalaki kag mga babayi nga nagabaligya sang ila dungog sa sini nga mga altar sang mga diosdios. Ang mga tawo sang Juda naghimo sang tanan nga makahuloya nga mga butang nga ginahimo anay sang mga pumoluyo sa duta nga gintabog sang Ginoo pa gwa, samtang ang mga Israelinhon nagapasulod sa duta.
25 Sa ikalima nga tuig sang paggahom ni Rehoboam, si Sisac nga hari sang Egipto nagsalakay sang Jerusalem.
26 Ginkuha niya kag gindala ang tanan nga mga manggad sang Templo kag sang palasyo, Iakip ang bulawan nga mga taming nga ginhimo ni Salomon.
27 Sa pag-ilis sini, si Haring Rehoboam naghimo sing mga taming nga saway kag ginhatag niya ini sa mga opisyales nga nagadumala sang mga gwardya nga nagabantay sa mga puwerta sang palasyo.
28 Sa tagsa ka tion nga ang hari magkadto sa templo ang mga gwardya nagadala sang mga taming kag dayon ginauli ini sa kuwarto sang mga bantay.
29 Ang tanan nga mga ginhimo ni Haring Rehoboam nasulat sa Maragtas sang mga Hari sang Juda.
30 Sa bug-os sadto nga panahon si Rehoboam kag si Jeroboam masunson nga nagaaway.
31 Si Rehoboam napatay kag ginlubong sia sa Jerusalem, kag ang iya anak nga si Abias nagbulos sa iya subong hari. 

1 MGA HARI - Kapitulo 13

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
1 Sa mando sang Ginoo, ang isa ka propeta gikan sa Juda nagkadto sa Betel kag nag-abot didto samtang si Jeroboam nagtindog sa altar sa pagdulot sing halad.
2 Ang propeta nga nagtuman sang sugo sang Ginoo nagpakamalaut sang altar sa sini nga mga pulong: "O altar, altar, amo ini ang ginasiling sang Ginoo: Ang isa ka bata nga ang iya ngalan si Josias matawo sa panimalay ni David. Pamatyon niya sa imo ang mga pari nga nagaalagad sa mga altar sang mga diosdios nga nagadulot sing mga halad sa imo, kag magasunog sia sing mga tul-an sang mga tawo sa imo."
3 Kag ang propeta nagpadayon sa pagsiling, "Ini nga altar magabuloblag, kag ang abo sa ibabaw sini magalalapta. Dayon makilala ninyo nga ang Ginoo naghambal paagi sa akon.”
4 Pagkabati sini ni Haring Jeroboam, gintudlo niya sia kag nagmando, "Dakpa ina nga tawo!" Sa gilayon nagkalamatay ang mga ugat sa butkon sang hari kag indi na niya mahulag ini.
5 Sa hinali ang altar nagbuloblag kag ang abo naglalapta sa duta, subong sang gintagna sang propeta sa ngalan sang Ginoo.
6 Si Haring Jeroboam nagsiling sa propeta, "Kon mahimo magpangamuyo ka para sa akon sa Ginoo nga imo Dios, kag pangabaya sia sa pag-ayo sang akon butkon!" Ang propeta nagpangamuyo sa GINOO, kag ang butkon sang hari nag-ayo.
7 Dayon ang hari nagsiling sa propeta, “Upod ka sa akon sa balay kag magkaon didto. Hatagan ko ikaw sing balos tungod sang imo nahimo.”
8 Ang propeta nagsabat, "Bisan ihatag mo sa akon ang katunga sang imo manggad, indi ako mag-upod sa imo, ukon magkaon ukon mag-inom upod sa imo.
9 Ang Ginoo nagsiling sa akon nga indi ako magkaon ukon mag-inom bisan ano, kag indi ako mag-agi sa akon pagpauli sa alagyan nga akon gin-agyan sang akon pagkari."
10 Gani sa iya pagpauli wala sia mag-agi sa dalan nga iya gin-agyan sang iya pagkari, kundi nag-agi sia sa lain nga dalan.
Ang Tigulang nga Propeta sang Betel
11 Karon may isa ka tigulang nga propeta nga nagapuyo sa Betel sa sadto nga tion. Ang iya mga anak nga lalakia nagkadto sa iya kag ginsugiran sia kon ano ang ginhimo sang propeta gikan sa Juda sa Betel sadto nga adlaw, kag kon ano ang ginsiling niya kay Haring Jeroboam.
12 Ang tigulang nga propeta nagpamangkot sa ila, “Diin sila mag-agi sang paglakat niya?" Gintudlo nila kon diin nga dalan
13 kag ginsingganan niya sila nga hampiluan ang asno para sa iya. Gintuman nila ini kag nagsakay sia
14 nga nagaagi sa dalan nga gin-agyan sang propeta gikan sa Juda, kag nakita niya sia nga nagapungko sa idalom sang kahoy nga terebinto. Ginpamangkot niya sia, "Ikaw bala ang propeta gikan sa Juda?" Nagsabat ang tawo, “Huo.”
15 Nagsiling sia, "Upod ko sa balay kag magkaon.”
16 Pero ang propeta gikan sa Juda nagsabat, "Indi ako makaupod sa imo balay ukon makabaton sa imo pangagda. Indi ako magkaon ukon mag-inom sang bisan ano upod sa inyo diri,
17 kay ang Ginoo nagsiling sa akon nga indi magkaon ukon mag-inom bisan ano, kag indi ako mag-agi sa akon pagpauli sa alagyan nga akon gin-agyan sang akon pagkari."
18 Dayon ang tigulang nga propeta gikan sa Betel nagsiling sa iya, "Ako propeta man, pareho sa imo, kag sa sugo sang Ginoo ang isa ka anghel nagsiling sa akon nga dalhon ko ikaw sa balay kag amumahon ko ikaw." Pero ang tigulang nga propeta nagbutig.
19 Gani ang propeta gikan sa Juda nag-upod sa balay sang tigulang nga propeta kag nagkaon upod sa iya.
20 Sa nagapungko sila sa lamisa ang pulong sang Ginoo nag-abot sa tigulang nga propeta,
21 kag nagsiling sia sa propeta gikan sa Juda, "Ang Ginoo nagasiling, tungod kay ikaw naglapas sa iya kag wala mo gintuman ang iya ginsiling sa imo,
22 kundi nagbalik kag nagkaon sa duog nga iya ginsiling nga indi ka magkaon dira, pagapatyon ikaw kag ang imo lawas indi pag-ilubong sa lulobngan sang imo panimalay.”
23 Sa tapos sila makakaon, ginhampiluan sang tigulang nga propeta ang asno para sa propeta gikan sa Juda.
24 Ginsakyan niya ini kag naglakat. Sa dalanon ang isa ka leon nagbangga sa iya kag ginpatay sia. Ang iya bangkay nagahamyang sa dalan, kag ang asno kag ang leon nagatindog sa luyo sini.
25 May mga tawo nga nag-agi kag nakita nila ang bangkay sa dalan, kag ang leon nagatindog sa luyo sini. Nagkadto sila sa Betel kag ginsugid nila ang ila nakita.
26 Sang pagkabati sang tigulang nga propeta nahanungod sini nagsiling sia, "Amo ina nga propeta ang naglapas sang sugo sang Ginoo. Gani ang GINOO nagpadala sing leon sa pagbangga kag pagpatay sa iya, suno sa ginsiling sang GINOO."
27 Dayon nagsiling sia sa iya mga anak nga lalaki, "Hampiloi ninyo ang akon asno.” Gintuman nila ini,
28 kag naglakat sia nga nagasakay sa asno kag nakita niya ang bangkay sang propeta nga nagahamyang sa dalan. Ang asno kag ang leon nagatindog pa sa luyo sini. Ang leon wala magkaon sang lawas kag wala man ini mag-atake sang asno.
29 Ginkuha sang tigulang nga propeta ang lawas, gintungtong ini sa asno kag gindala pabalik sa Betel, sa paglalaw kag sa paglubong sini.
30 Ginlubong niya ini sa lulobngan sang iya kaugalingon nga panimalay, kag sia kag ang iya mga anak nga lalaki naglalaw sini nga nagasiling, "O utod ko, utod ko!"
31 Sa tapos ang lubong, ang propeta nagsiling sa iya mga anak nga lalaki, "Kon mapatay ako, ilubong ako sa sini nga lulobngan, kag ibutang ang akon lawas sa luyo niya.
32 Ang mga pulong nga iya ginhambal sa sugo sang Ginoo batok sa altar sa Betel kag batok sa tanan nga duog nga ginasimbahan sa mga banwa sang Samaria matuman gid."
Ang Daku nga Sala ni Jeroboam
33 Si Haring Jeroboam wala pa gihapon magtalikod gikan sa iya malaut nga pagginawi, kundi nagpadayon sa pagpili sang mga pari halin sa bisan ano nga mga panimalay sa pag-alagad sa mga altar nga iya ginhimo. Ginhimo niya nga pari ang bisan sin-o nga luyag manginpari.
34 Ini nga sala niya nagdala sing kapiyerdihan kag bug-os nga kalaglagan sa iya panimalay.


aSa iban nga dumaan nga pagbadbad mga anak nga lalaki: sa Hebreo anak nga lalaki.

1 MGA HARI - Kapitulo 12

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 
□□□□□
Ang Ginharian Napihak
(2 Cron. 10:1—11:5)
1 Si Rehoboam nagkadto sa Siquem sa diin ang mga tawo sang Israel nagtipon sa paghimo sa iya nga hari.
2 Ang balita nahanungod sini nakaabot kay Jeroboam nga anak ni Nebat, nga didto pa sa Egipto sa diin nagkadto sia sa pagpalagyo kay Haring Salomon. Dayon si Jeroboam nagbalik haliny sa Egipto.
3 Ang mga tawo sang Israel nagpatawag sa iya, kag tanan sila nagkadto kay Haring Rehoboam kag nagsiling,
4 “Indi maayo ang pagtratar sa amon sang imo amay nga si Salomon kag mabug-at ang ginpapas-an niya sa amon. Kon ibanan mo ini nga mga palas-anon kag himuon nga ang kabuhi maghapos para sa amon, ti, magaalagad kami sing mainunongon sa imo.”
5 Nagsabat sia, “Balik kamo sa sulod sang tatlo ka adlaw, kag hatagan ko kamo sang akon sabat.” Gani naglakat sila.
6 Dayon si Rehoboam nagpakigsapol sa mga tigulang nga nag-alagad subong mga palamangkutan sang iya amay nga si Salomon. Ginpamangkot niya sila, "Ano ang maayo nga isabat sa sini nga mga tawo?"
7 Nagsabat sila, "Kon luyag mo mag-alagad sa sini nga mga tawo sing maayo, ihatag ang ila ginapangabay, kag magaalagad sila sa imo sing matutom.”
8 Pero si Rehoboam wala magsapak sang ila laygay. Sa baylo, nagkadto sia sa iya mga palamangkutan nga mga katubotubo niya.
9 Ginpamangkot niya sila, "Sa inyo abi, ano ang himuon ko? Ano ang isiling ko sa sining mga tawo nga nagapangabay sa akon nga ibanan ang ila palas-anon?"
10 Nagsabat sila, "Amo ini ang isiling mo sa ila: 'Ang kamalingking ko daku pa sa hawak sang akon amay.
11 Kon ang ginpapas-an sang akon amay sa inyo mabug-at, ang ipapas-an ko sa inyo mas mabug-at pa. Ginhanot niya kamo sang mga putik, pero ako magahanot sa inyo sing mga bilugon!”
12 Sang makaligad ang tatlo ka adlaw, si Jeroboam kag ang mga Israelinhon nagbalik kay Haring Rehoboam, suno sa iya ginsiling sa ila,
13 kag ginsabat niya sila sing matigdas. Wala niya pagsapaka ang laygay sang tigulang nga mga palamangkutan,
14 kundi ginhambal niya sa mga tawo ang ginsiling sa iya sang iya pamatan-on nga mga palamangkutan, "Kon ang ginpapas-an sang akon amay sa inyo mabug-at, ang ipapas-an ko sa inyo mas mabug-at pa. Ginhanot niya kamo sang mga putik, pero ako magahanot sa inyo sing mga bilugon."
15 Ang iya indi pagpamati sa mga tawo panghikot sang Ginoo, sa pagtuman sang iya ginsaad kay Jeroboam paagi kay Ahias nga propeta.
16 Sang matalupangdan sang mga tawo nga ang hari indi magpamati sa ila nagsinggit sila, "Ibagsak si David kag ang iya panimalay! Ano ang nahimo niya sa aton! Mga tawo sang Israel, magpauli kita! Pabay-i dira si Rehoboam!” Gani ang mga tawo sang lsrael nagrebelde,
17 kag ginpabayaan nila si Rehoboam nga maggahom sa mga tawo nga nagpuyo sa duta sang Juda.
18 Dayon si Haring Rehoboam nagpadala kay Adoniram nga amo ang nagadumala sang pilitaryo nga obra, pero ginbato sia sang mga lsraelinhon tubtob nga napatay sia. Dayon nagdalidali si Rehoboam sa pagsakay sa karuwahi kag nagpalagyo pakadto sa Jerusalem.
19 Halin sadto nga tion, ang mga tawo sang naaminhan nga ginharian sang Israel nagapamatok sa panimalay ni David.
20 Sang pagkabati sang mga tawo nga si Jeroboam nakabalik halin sa Egipto, gin-agda nila sia sa pagpakigkita sa mga tawo, kag ginhimo nila sia nga hari sang Israel. Ang tribo lamang ni Juda amo ang mainunongon sa mga kaliwat ni David.
21 Sang pag-abot ni Rehoboam sa Jerusalem, gintawag niya sing tingob ang 180,000 ka pinili nga mga tawo gikan sa tribo ni Juda kag Benjamin sa pagkadto sa pagpakig-away agod nga maggahom sia liwat sa naaminhan nga mga tribo sang Israel.
22 Pero ang Dios nagsugo kay Semaya nga propeta
23 sa pagkadto kay Haring Rehoboam sang Juda kag ipahibalo sa iya kag sa tanan nga mga tawo sang tribo ni Juda kag Benjamin
24 nga ang GINOO nagsiling, "Indi kamo magpakig-away sa inyo kaugalingon nga mga utod nga mga tawo sang Israel. Magpauli ang tagsatagsa sa inyo, kay ang natabo akon nga pahito." Nagpati sila tanan sang sugo sang Ginoo kag nagpauli sila.
Si Jeroboam Nagtalikod sa Dios
25 Si Haring Jeroboam sang Israel nagbutang sing mga pamakod sa banwa sang Siquem kag nagpuyo didto. Sang ulihi naghalin sia didto kag ginbutangan niya sing pamakod ang banwa sang Penuel.
26-27 Nagsiling sia sa iya kaugalingon, “Sa sini nga kahimtangan, kon ang akon mga tawo magkadto sa Jerusalem kag magdulot sing mga halad sa GINOO sa Templo didto, magasaylo sila kay Haring Rehoboam sang Juda, kag patyon nila ako.”
28 Sang mapanghunahonaan niya ini, naghimo sia sing duha ka toro nga baka nga bulawan, kag nagsiling sia sa iya mga tawo, “Madugay na nga pagkadto ninyo sa Jerusalem sa pagsimba. Mga tawo sang Israel, yari ang inyo mga dios nga nagpagwa sa inyo sa Egipto!”
29 Ginbutang niya ang isa ka toro nga bulawan sa Betel kag ang isa sa Dan.
30 Gani ang mga tawo nagpakasala sa ila pagkadto kag pagsimba sa Betel kag sa Dan.z
31 Si Jeroboam naghimo man sing mga duog nga ginasimbahan sa ibabaw sang mga bakulod, kag nagpili sia sing mga pari sa mga panimalay nga indi sa tribo ni Levi.
Ang Pagsimba sa Betel Ginpakamalaut
32 Si Jeroboam naghiwat man sing piesta sang ika-15 nga adlaw sang ikawalo nga bulan, kaangay sang piesta sa Juda. Nagdulot sia sing mga halad sa altar sa Betel sa toro nga baka nga bulawan nga iya ginhimo, kag ginbutang niya didto sa Betel ang mga pari sang mga altar nga iya ginhimo.
33 Kag sa ika-15 nga adlaw sang ikawalo nga bulan, ang adlaw nga iya gintangdo, nagkadto sia sa Betel kag nagdulot sia sing halad sa altar sa pagsaulog  sang piesta nga iya ginhimo para sa mga tawo sang Israel.


yAng iban nga dumaan nga pagbadbad (kag tan-awa ang 2 Cron. 10:2) nagbalik halin; sa Hebreo nagpabilin.
zAng isa ka dumaan nga pagbadbad sa Betel kag sa Dan; sa Hebreo sa Dan.